🎓 7. sınıf fen bilimleri 1. dönem 2. yazılı 3. senaryo test 1 - Ders Notu
Bu ders notu, 7. sınıf fen bilimleri 1. dönem 2. yazılı sınavının 3. senaryosundaki 1. testi çözerken size yardımcı olacak temel bilgileri içermektedir. Ağırlıklı olarak Güneş Sistemi ve Ötesi, Hücre Bölünmesi ve Kalıtım konularını kapsar.
📌 Güneş Sistemi ve Ötesi
Güneş Sistemi'ndeki gezegenlerin özelliklerini, Güneş'in yapısını ve diğer gök cisimlerini anlamak önemlidir.
- Gezegenler Güneş etrafında eliptik yörüngelerde dolanır.
- Güneş, temel olarak hidrojen ve helyumdan oluşur ve enerji üretir.
- Gezegenler karasal (iç gezegenler) ve gazsal (dış gezegenler) olarak sınıflandırılır.
- Asteroitler, kuyruklu yıldızlar ve meteorlar Güneş Sistemi'nin diğer önemli üyeleridir.
💡 İpucu: Gezegenlerin sıralamasını (Merkür, Venüs, Dünya, Mars, Jüpiter, Satürn, Uranüs, Neptün) ve temel özelliklerini ezberlemeye çalışın.
📌 Hücre Bölünmesi
Hücrelerin nasıl bölündüğünü ve bu süreçlerin önemini kavramak gerekir. Mitoz ve mayoz arasındaki farklar önemlidir.
- Mitoz, tek hücreli canlılarda üremeyi, çok hücreli canlılarda ise büyümeyi ve onarımı sağlar.
- Mayoz, üreme hücrelerinin (sperm ve yumurta) oluşumunu sağlar ve kalıtsal çeşitliliği artırır.
- Mitoz sonucu oluşan hücreler ana hücre ile aynı genetik yapıya sahiptir.
- Mayoz sonucu oluşan hücrelerin genetik yapısı ana hücreden farklıdır ve kromozom sayısı yarıya iner.
⚠️ Dikkat: Mitoz ve mayozun hangi canlılarda görüldüğünü ve amaçlarını karıştırmayın.
📌 Kalıtım
Kalıtımın temel prensiplerini, genetik kavramları ve çaprazlamaları anlamak önemlidir.
- Genler, kalıtsal özellikleri taşıyan DNA parçalarıdır.
- Alel, bir genin farklı formlarıdır (örneğin, kahverengi göz geni ve mavi göz geni).
- Baskın (dominant) alel, etkisini her zaman gösterir; çekinik (resesif) alel ise etkisini gösterebilmek için iki kopyasının da bulunması gerekir.
- Genotip, bir bireyin genetik yapısıdır; fenotip, bireyin gözlemlenebilir özellikleridir.
- Çaprazlamalar, genetik özellikleri tahmin etmek için kullanılır (örneğin, Punnett karesi).
💡 İpucu: Baskın ve çekinik özellikleri sembollerle (örneğin, büyük A baskın, küçük a çekinik) göstererek çaprazlama sorularını çözmeyi kolaylaştırabilirsiniz.
📌 DNA ve Kromozomlar
DNA'nın yapısını ve kromozomlarla ilişkisini anlamak önemlidir.
- DNA, genetik bilgiyi taşıyan çift sarmallı bir moleküldür.
- Genler, DNA üzerinde belirli bölgelerde bulunur ve protein sentezi için talimatlar içerir.
- Kromozomlar, DNA'nın etrafına proteinlerin sarılmasıyla oluşan yapılardır.
- İnsanlarda her hücrede 46 kromozom (23 çift) bulunur.
📝 Not: DNA'nın yapısını ve genetik kodun nasıl çalıştığını anlamak, kalıtım konularını daha iyi kavramanıza yardımcı olacaktır.
