Aşağıdakilerden hangisi, düzenli ordunun kurulmasında etkili olan gelişmelerden biridir?
A) Kuvayı Milliye'nin yetersiz kalması
B) İstanbul Hükümeti'nin desteklenmesi
C) Azınlıkların ayaklanmalarının sona ermesi
D) İtilaf Devletleri ile anlaşma sağlanması
E) TBMM'nin dağıtılması
Sevgili öğrenciler, bu soru, Kurtuluş Savaşı dönemindeki önemli bir dönüm noktasını, düzenli orduya geçişin temel nedenini anlamamızı istiyor. Milli Mücadele'nin başarıya ulaşmasında düzenli ordunun kurulması hayati bir adımdır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyerek doğru cevabı bulalım.
- A) Kuvayı Milliye'nin yetersiz kalması: Kurtuluş Savaşı'nın ilk dönemlerinde, işgallere karşı halkın kendi imkanlarıyla oluşturduğu düzensiz birliklere Kuvayı Milliye deniyordu. Bu birlikler, düşmanı yavaşlatma ve halkın direniş ruhunu canlı tutma konusunda önemli rol oynadılar. Ancak, disiplinsiz olmaları, bölgesel hareket etmeleri, düzenli bir komuta zincirine sahip olmamaları ve uzun süreli savaşlarda yetersiz kalmaları gibi sorunlar vardı. Özellikle Batı Cephesi'nde Yunan ilerleyişini durdurmada zorlanmaları, düzenli ve disiplinli bir orduya olan ihtiyacı açıkça ortaya koydu. Bu durum, TBMM'nin düzenli ordu kurma kararında en etkili faktörlerden biridir.
- B) İstanbul Hükümeti'nin desteklenmesi: İstanbul Hükümeti, Milli Mücadele'ye ve TBMM'ye karşı bir tutum sergilemekteydi. Hatta Kuvayı Milliye'ye ve düzenli orduya karşı isyanları desteklemiş veya bastırmakta yetersiz kalmıştır. Dolayısıyla, İstanbul Hükümeti'nin desteklenmesi değil, tam tersine onun pasif ve işbirlikçi tutumu, TBMM'nin kendi ordusunu kurma gerekliliğini artırmıştır. Bu seçenek yanlıştır.
- C) Azınlıkların ayaklanmalarının sona ermesi: Azınlıkların ayaklanmaları, Osmanlı Devleti'nin son dönemlerinde ve Kurtuluş Savaşı sırasında önemli bir sorun teşkil etmiştir. Ancak bu ayaklanmaların sona ermesi, düzenli ordu kurulmasına neden olmaz; aksine, iç güvenlik sorunlarının azalması anlamına gelir. Düzenli ordu, daha çok dış tehditlere ve işgallere karşı koymak amacıyla kurulmuştur. Bu seçenek yanlıştır.
- D) İtilaf Devletleri ile anlaşma sağlanması: İtilaf Devletleri ile bir anlaşma sağlanması, savaş durumunun sona ermesi anlamına gelirdi. Bu durumda, düzenli bir orduya olan ihtiyaç azalır veya farklı bir boyuta geçerdi. Ancak Kurtuluş Savaşı, İtilaf Devletleri'nin işgallerine karşı verildiği için bir anlaşma değil, tam tersine mücadele söz konusuydu. Bu seçenek yanlıştır.
- E) TBMM'nin dağıtılması: TBMM, Milli Mücadele'yi yöneten ve düzenli orduyu kurma kararı alan ana kurumdur. TBMM'nin dağıtılması, düzenli ordunun kurulmasını engelleyecek bir durum olurdu, ona neden olmazdı. Bu seçenek yanlıştır.
Yukarıdaki açıklamalar ışığında, Kuvayı Milliye'nin düzensiz yapısı ve yetersiz kalması, Milli Mücadele'nin daha etkin bir şekilde yürütülebilmesi için düzenli bir orduya geçişi zorunlu kılmıştır. Bu nedenle, düzenli ordunun kurulmasında etkili olan temel gelişmelerden biri Kuvayı Milliye'nin yetersiz kalmasıdır.
Cevap A seçeneğidir.
