Aşağıdakilerden hangisi Doğu Cephesi'nde kazanılan zaferin sonuçlarından biri değildir?
A) Gümrü Antlaşması'nın imzalanması
B) Doğu sınırının çizilmesi
C) Düzenli ordunun kurulması
D) Kazım Karabekir'in itibarının artması
E) Ermeni tehdidinin ortadan kalkması
Doğu Cephesi'nde kazanılan zafer, Milli Mücadele'nin önemli dönüm noktalarından biridir. Bu zafer, Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Hükümeti'nin uluslararası alandaki ilk siyasi başarısı olmuştur. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Gümrü Antlaşması'nın imzalanması: Doğu Cephesi'ndeki askeri başarılar sonucunda Ermenistan ile TBMM Hükümeti arasında 2-3 Aralık 1920 tarihinde Gümrü Antlaşması imzalanmıştır. Bu antlaşma, TBMM'nin uluslararası alandaki ilk siyasi ve hukuki zaferi olup, Doğu Cephesi'nin kapanmasını sağlamıştır. Dolayısıyla bu, zaferin doğrudan bir sonucudur.
- B) Doğu sınırının çizilmesi: Gümrü Antlaşması ile Türkiye'nin doğu sınırının önemli bir bölümü çizilmiş, ardından Moskova ve Kars Antlaşmaları ile bu sınırlar kesinleşmiştir. Gümrü Antlaşması, doğu sınırının çizilmesindeki ilk ve en önemli adımdır. Dolayısıyla bu da zaferin bir sonucudur.
- C) Düzenli ordunun kurulması: Düzenli ordu, Kuva-yi Milliye birliklerinin yetersiz kalması ve disiplinsiz hareketleri nedeniyle TBMM tarafından Milli Mücadele'nin başlarında, Batı Cephesi'ndeki Yunan ilerleyişine karşı koymak amacıyla kurulmaya başlanmıştır. Doğu Cephesi'ndeki zafer (Kasım 1920), düzenli ordunun kurulmasından sonra elde edilmiş bir başarıdır. Yani düzenli ordunun kurulması, Doğu Cephesi zaferinin bir sonucu değil, bu zaferin kazanılmasını sağlayan genel bir askeri yapılanma sürecidir.
- D) Kazım Karabekir'in itibarının artması: Doğu Cephesi Komutanı Kazım Karabekir Paşa, XV. Kolordu ile Ermeni kuvvetlerine karşı büyük bir zafer kazanmıştır. Bu zafer, onun askeri dehasını ve liderliğini bir kez daha kanıtlamış, itibarını ve halk arasındaki saygınlığını artırmıştır. Dolayısıyla bu da zaferin bir sonucudur.
- E) Ermeni tehdidinin ortadan kalkması: Doğu Cephesi'ndeki askeri başarılar ve ardından imzalanan Gümrü Antlaşması ile Ermeni kuvvetlerinin Anadolu üzerindeki iddiaları ve askeri tehdidi sona ermiştir. Bu durum, TBMM Hükümeti'nin doğu sınırlarını güvence altına almasını sağlamıştır. Dolayısıyla bu da zaferin bir sonucudur.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, düzenli ordunun kurulması Doğu Cephesi zaferinin bir sonucu değil, Milli Mücadele'nin genel bir stratejisi ve bu zaferin kazanılmasını sağlayan bir ön koşuldur.
Cevap C seçeneğidir.
