I. Dünya Savaşı sonrasında Osmanlı Devleti'nin karşılaştığı en büyük sorun aşağıdakilerden hangisidir?
A) İç karışıklıkların sona ermesi
B) Ekonomik kalkınmanın hızlanması
C) Toprak bütünlüğünün korunması
D) Siyasi istikrarın sağlanması
E) Dış borçların ödenmesi
Sevgili öğrenciler, bu soru I. Dünya Savaşı sonrasında Osmanlı Devleti'nin karşılaştığı en kritik sorunu anlamamızı istiyor. Her seçeneği dönemin koşulları ve tarihi gerçekler ışığında değerlendirelim.
- A) İç karışıklıkların sona ermesi: I. Dünya Savaşı'nın ardından Osmanlı Devleti'nde iç karışıklıklar sona ermemiş, aksine işgaller, azınlık isyanları ve direniş hareketleriyle birlikte daha da artmıştır. Bu durum, devletin karşılaştığı bir sorun değil, ulaşmak istediği ancak başaramadığı bir hedefti.
- B) Ekonomik kalkınmanın hızlanması: I. Dünya Savaşı, Osmanlı ekonomisini tamamen çökertmişti. Savaşın getirdiği yıkım, insan ve kaynak kaybı, ağır borçlar ve işgaller nedeniyle ekonomik kalkınmanın hızlanması bir sorun değil, aksine en büyük arzularından biriydi. Ancak bu, devletin varoluşsal bir sorunu değildi.
- C) Toprak bütünlüğünün korunması: I. Dünya Savaşı'ndan yenik çıkan Osmanlı Devleti, Mondros Ateşkes Antlaşması ile fiilen işgal altına girmiş, ardından Sevr Antlaşması ile topraklarının büyük bir kısmı paylaşılmak istenmiştir. Anadolu'nun çeşitli yerleri İtilaf Devletleri tarafından işgal edilmiş, azınlıklar bağımsızlık talepleriyle ayaklanmıştır. Bu durum, devletin varlığını doğrudan tehdit eden, en büyük ve en acil sorundu. Türk Kurtuluş Savaşı da tam olarak bu toprak bütünlüğünü koruma mücadelesi üzerine kurulmuştur.
- D) Siyasi istikrarın sağlanması: Siyasi istikrarsızlık, Osmanlı Devleti'nin uzun süredir devam eden bir sorunuydu ve savaş sonrası dönemde de devam etti. Ancak bu istikrarsızlık, toprak bütünlüğünün tehdit altında olmasının bir sonucu veya bu tehditle birlikte ortaya çıkan bir durumdu. Toprakların işgal edilmesi ve devletin parçalanma tehlikesi, siyasi istikrarsızlığın çok ötesinde, devletin varoluşsal bir sorunuydu.
- E) Dış borçların ödenmesi: Osmanlı Devleti'nin dış borçları (Düyun-u Umumiye) uzun yıllardır devam eden ciddi bir sorundu. Ancak I. Dünya Savaşı sonrasında devletin varlığı ve toprak bütünlüğü tehdit altındayken, borçların ödenmesi ikinci planda kalan bir meseleydi. Öncelikle devletin ayakta kalması ve topraklarının korunması gerekiyordu.
Bu değerlendirmeler ışığında, I. Dünya Savaşı sonrasında Osmanlı Devleti'nin karşılaştığı en büyük ve en acil sorun, işgaller ve Sevr Antlaşması ile ortaya çıkan toprak bütünlüğünün korunması meselesidir. Bu sorun, Kurtuluş Savaşı'nın temel motivasyonunu oluşturmuştur.
Cevap C seçeneğidir.
