Aşağıdakilerden hangisi, Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın sonuçlarından biri değildir?
A) Türk Kurtuluş Savaşı'nın askeri safhasının sona ermesi
B) Doğu Trakya'nın savaşsız kurtarılması
C) İstanbul'un TBMM hükümetine bırakılması
D) Boğazlar'ın TBMM hükümetine bırakılması
E) İtilaf Devletleri'nin Anadolu'dan çekilmesi
Merhaba sevgili öğrenciler!
Mudanya Ateşkes Antlaşması, Türk Kurtuluş Savaşı'nın önemli dönüm noktalarından biridir. Bu antlaşma, askeri zaferlerimizin ardından diplomatik alanda da önemli başarılar elde etmemizi sağlamıştır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyerek, hangisinin Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın sonuçlarından biri olmadığını bulalım:
- A) Türk Kurtuluş Savaşı'nın askeri safhasının sona ermesi: Mudanya Ateşkes Antlaşması, Büyük Taarruz ve Dumlupınar Meydan Muharebesi gibi askeri zaferlerin ardından imzalanmıştır. Bu antlaşma ile Türk ordusu ile İtilaf Devletleri ve Yunanistan arasındaki çatışmalar durmuş, böylece Kurtuluş Savaşı'nın sıcak çatışma dönemi sona ermiştir. Bu, antlaşmanın en temel sonuçlarından biridir.
- B) Doğu Trakya'nın savaşsız kurtarılması: Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın en önemli maddelerinden biri, Yunan kuvvetlerinin Doğu Trakya'yı boşaltması ve bölgenin TBMM hükümetine devredilmesiydi. Bu sayede, Doğu Trakya tek bir kurşun atılmadan, diplomatik yollarla kurtarılmıştır. Bu da antlaşmanın doğrudan bir sonucudur.
- C) İstanbul'un TBMM hükümetine bırakılması: Mudanya Ateşkes Antlaşması, İstanbul ve Boğazlar'ın yönetiminin barış antlaşması imzalanana kadar İtilaf Devletleri'nde kalacağını belirtse de, Türk jandarmasının İstanbul'a girmesine izin vermiş ve İtilaf Devletleri'nin İstanbul'daki işgalinin sona ereceğinin sinyalini vermiştir. Antlaşma, İstanbul'un TBMM hükümetine devredilmesi sürecini başlatmış ve fiilen bu devrin önünü açmıştır. İtilaf Devletleri'nin İstanbul'dan çekilmesi ve şehrin TBMM'ye devri, Lozan Barış Antlaşması'nın imzalanmasının ardından gerçekleşmiştir. Dolayısıyla, bu antlaşma İstanbul'un kurtuluş sürecinin başlangıcı ve önemli bir adımıdır.
- D) Boğazlar'ın TBMM hükümetine bırakılması: Mudanya Ateşkes Antlaşması, Boğazlar'ın statüsü konusunda kesin bir çözüm getirmemiştir. Antlaşma, Boğazlar'ın gelecekteki statüsünün barış konferansında belirleneceğini öngörmüştür. Boğazlar'ın tam egemenliği ve kontrolü, Lozan Barış Antlaşması ile kurulan Boğazlar Komisyonu ve sonrasında 1936 Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile Türkiye'ye geçmiştir. Mudanya Ateşkes Antlaşması, Boğazlar üzerinde tam bir egemenlik veya kontrol sağlamamıştır. Bu nedenle, Boğazlar'ın doğrudan TBMM hükümetine bırakılması Mudanya'nın bir sonucu değildir.
- E) İtilaf Devletleri'nin Anadolu'dan çekilmesi: Mudanya Ateşkes Antlaşması, Yunan kuvvetlerinin Doğu Trakya'dan çekilmesini sağlamış ve İtilaf Devletleri'nin Anadolu'daki işgalinin sona ereceğinin bir göstergesi olmuştur. Antlaşma, Anadolu'daki işgalin sona ermesi sürecini hızlandırmış ve Lozan Barış Antlaşması ile bu çekilme tamamlanmıştır. Bu da antlaşmanın önemli bir sonucudur.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, Boğazlar'ın tam olarak TBMM hükümetine bırakılması Mudanya Ateşkes Antlaşması'nın doğrudan bir sonucu değildir; bu konu daha sonraki diplomatik süreçlerde çözüme kavuşturulmuştur.
Cevap D seçeneğidir.
