Kuvay-ı Milliye'nin kurulmasında etkili olan cemiyetlerden hangisi, Doğu Anadolu Bölgesi'ni Ermeni işgalinden kurtarmayı amaçlamıştır?
A) İzmir Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti
B) Trakya-Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti
C) Şark Vilayetleri Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti
D) Kilikyalılar Cemiyeti
E) Trabzon Muhafaza-i Hukuk Cemiyeti
Sevgili öğrenciler, bu soru, Milli Mücadele döneminde kurulan ve bölgelerini işgallerden korumayı amaçlayan cemiyetlerin görevlerini ve odaklandıkları bölgeleri anlamamızı istiyor. Bu cemiyetler, Kuvay-ı Milliye ruhunun oluşmasında ve yayılmasında önemli rol oynamışlardır. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) İzmir Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti: Bu cemiyet, adından da anlaşılacağı üzere İzmir ve çevresinin Yunan işgaline karşı savunulması amacıyla kurulmuştur. Doğu Anadolu Bölgesi ile doğrudan bir ilgisi yoktur.
- B) Trakya-Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti: Bu cemiyet, Trakya bölgesinin Yunanistan tarafından işgalini ve ilhakını engellemeyi, bölgenin Türklüğünü korumayı hedeflemiştir. Odak noktası Trakya'dır.
- C) Şark Vilayetleri Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti: "Şark Vilayetleri" ifadesi, Doğu İlleri anlamına gelir. Bu cemiyet, özellikle Doğu Anadolu Bölgesi'nin Ermeni iddialarına ve işgaline karşı savunulması, bölgedeki Türk nüfusunun haklarının korunması ve bölgenin Türklüğünün ispatlanması amacıyla kurulmuştur. Soru metnindeki "Doğu Anadolu Bölgesi'ni Ermeni işgalinden kurtarmayı amaçlamıştır" ifadesiyle birebir örtüşmektedir.
- D) Kilikyalılar Cemiyeti: Bu cemiyet, Çukurova (Kilikya) bölgesinin Fransız ve Ermeni işgaline karşı savunulması için mücadele etmiştir. Bölgesi Doğu Anadolu değil, güneydeki Kilikya'dır.
- E) Trabzon Muhafaza-i Hukuk Cemiyeti: Bu cemiyet, Trabzon ve çevresinde bir Pontus Rum devleti kurulması girişimlerine karşı çıkmış, bölgenin Türk kimliğini korumayı amaçlamıştır. Odak noktası Karadeniz Bölgesi'dir.
Yukarıdaki açıklamalardan da görüldüğü gibi, Doğu Anadolu Bölgesi'ni Ermeni işgalinden kurtarmayı amaçlayan cemiyet, adıyla da bu bölgeye işaret eden Şark Vilayetleri Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti'dir.
Cevap C seçeneğidir.
