I. İnönü Savaşı'nda Yunan ordusunun amacı aşağıdakilerden hangisiydi?
A) Ankara'yı ele geçirerek TBMM'yi dağıtmak
B) İzmir'i Yunanistan'a bağlamak
C) Doğu Anadolu'yu Ermenistan'a vermek
D) İstanbul'u işgal etmek
Sevgili öğrenciler, bu soru, Kurtuluş Savaşı'mızın dönüm noktalarından biri olan I. İnönü Savaşı'nın stratejik önemini ve Yunan ordusunun bu savaştaki temel hedefini anlamamızı istiyor. Her seçeneği dikkatlice inceleyerek doğru cevaba ulaşalım:
- A) Ankara'yı ele geçirerek TBMM'yi dağıtmak: Bu seçenek, Yunan ordusunun I. İnönü Savaşı'ndaki en temel ve stratejik amacını çok net bir şekilde ifade etmektedir. Yunanistan, Sevr Antlaşması'nı Türklere zorla kabul ettirmek ve Anadolu'daki Türk direnişini tamamen kırmak istiyordu. Bu direnişin merkezi Ankara'da kurulan Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) idi. Ankara'yı ele geçirmek, TBMM'yi dağıtmak ve böylece milli mücadeleyi başsız bırakarak sona erdirmek, Yunan ordusunun en büyük hedefiydi. I. İnönü Savaşı, bu hedefe ulaşmak için yapılan ilk büyük taarruzlardan biriydi.
- B) İzmir'i Yunanistan'a bağlamak: İzmir, 15 Mayıs 1919'dan itibaren zaten Yunan işgali altındaydı. Yunanistan'ın nihai hedefi İzmir ve çevresini kendi topraklarına katmaktı (Megali İdea). Ancak I. İnönü Savaşı'nın yapıldığı dönemde Yunan ordusunun amacı sadece İzmir'i elde tutmak değil, Anadolu'nun içlerine doğru ilerleyerek Türk direnişinin kalbi olan Ankara'ya ulaşmaktı. Yani İzmir'in ilhakı uzun vadeli bir hedefken, Ankara'ya ilerlemek o anki askeri harekatın doğrudan amacıydı.
- C) Doğu Anadolu'yu Ermenistan'a vermek: Doğu Anadolu'da bir Ermeni devleti kurulması fikri, özellikle Sevr Antlaşması'nda yer alan ve İtilaf Devletleri'nin desteklediği bir konuydu. Ancak bu, Yunan ordusunun Batı Cephesi'ndeki doğrudan askeri hedefi değildi. Yunan ordusu, Batı Anadolu'da kendi yayılmacı emelleri doğrultusunda hareket ediyordu. Doğu Anadolu'daki durum daha çok Doğu Cephesi'ndeki mücadelelerle ve Ermeni kuvvetleriyle ilgiliydi.
- D) İstanbul'u işgal etmek: İstanbul, zaten 16 Mart 1920'den itibaren İtilaf Devletleri tarafından resmen işgal edilmişti. Yunan ordusunun amacı İstanbul'u işgal etmek değil, Anadolu'nun içlerine doğru ilerleyerek Ankara'daki milli direnişi yok etmekti. İstanbul'daki Osmanlı Hükümeti, İtilaf Devletleri'nin kontrolü altındaydı ve milli mücadeleye karşı bir tutum sergiliyordu.
Bu değerlendirmeler ışığında, Yunan ordusunun I. İnönü Savaşı'ndaki temel ve stratejik amacının, Türk direnişinin merkezi olan Ankara'yı ele geçirerek Türkiye Büyük Millet Meclisi'ni dağıtmak olduğu açıkça görülmektedir.
Cevap A seçeneğidir.
