Aşağıdaki bileşik formüllerinden hangisinin adı doğru verilmiştir?
A) $PCl_5$: Difosfor pentaklorür
B) $N_2O_3$: Diazot oksit
C) $SO_3$: Kükürt trioksit
D) $C_2H_6$: Dikarbondihekzahidrür
E) $H_2SO_4$: Dihidrojen sülfür tetraoksit
Kimyasal bileşiklerin adlandırılması, bileşiğin türüne (iyonik, kovalent, asit vb.) göre farklı kurallar içerir. Bu soruda, verilen bileşik formüllerinin adlarının doğru olup olmadığını inceleyeceğiz.
- A) $PCl_5$: Difosfor pentaklorür
- Bu bir kovalent bileşiktir. Kovalent bileşiklerde, elementlerin sayıları Latince ön eklerle belirtilir.
- $PCl_5$ bileşiğinde bir tane fosfor (P) atomu ve beş tane klor (Cl) atomu bulunur.
- İlk elementin sayısı bir ise "mono-" ön eki genellikle kullanılmaz. Bu nedenle "Fosfor" olarak adlandırılır.
- İkinci elementin sayısı beş ise "penta-" ön eki kullanılır ve elementin sonuna "-ür" eki getirilir. Yani "pentaklorür".
- Doğru adlandırma "Fosfor pentaklorür" olmalıdır. "Difosfor" ifadesi iki fosfor atomu olduğunu belirtir ki bu yanlıştır.
- B) $N_2O_3$: Diazot oksit
- Bu da bir kovalent bileşiktir.
- $N_2O_3$ bileşiğinde iki tane azot (N) atomu ve üç tane oksijen (O) atomu bulunur.
- İki azot atomu için "Diazot" ön eki doğrudur.
- Üç oksijen atomu için "trioksit" ön eki kullanılmalıdır.
- Doğru adlandırma "Diazot trioksit" olmalıdır. "Oksit" ifadesi, oksijen atomunun sayısını belirtmediği için eksiktir.
- C) $SO_3$: Kükürt trioksit
- Bu da bir kovalent bileşiktir.
- $SO_3$ bileşiğinde bir tane kükürt (S) atomu ve üç tane oksijen (O) atomu bulunur.
- Bir kükürt atomu için "Kükürt" (mono ön eki atlanmıştır) doğrudur.
- Üç oksijen atomu için "trioksit" ön eki doğrudur.
- Bu nedenle, "Kükürt trioksit" adlandırması doğrudur.
- D) $C_2H_6$: Dikarbondihekzahidrür
- $C_2H_6$ bir organik bileşiktir (alkan). Organik bileşiklerin adlandırılması için özel IUPAC kuralları vardır.
- $C_2H_6$ bileşiğinin adı "Etan"dır.
- "Dikarbondihekzahidrür" adlandırması, inorganik kovalent bileşikler için kullanılan ön ek sistemini organik bileşiklere uygulamaya çalışmıştır ki bu yanlıştır.
- E) $H_2SO_4$: Dihidrojen sülfür tetraoksit
- $H_2SO_4$ bilinen bir asittir ve yaygın adı "Sülfürik asit"tir.
- Asitlerin adlandırılması, kovalent bileşiklerin adlandırılmasından farklıdır.
- "Dihidrojen sülfür tetraoksit" adlandırması, bileşiği kovalent bir bileşik gibi adlandırmaya çalışmıştır ancak bu, asitler için standart bir adlandırma değildir ve "sülfür" kelimesi burada yanlış bir anlam taşır (sülfür genellikle $S^{2-}$ iyonunu veya elementel kükürdü ifade eder).
Yukarıdaki analizlere göre, doğru adlandırılan bileşik $SO_3$: Kükürt trioksit'tir.
Cevap C seçeneğidir.
