"Küresel ısınma, dünya genelinde ortalama sıcaklıkların artması anlamına gelir. Bu durumun başlıca nedeni, fosil yakıtların yakılmasıyla atmosfere salınan sera gazlarıdır. Sanayileşme ve ormansızlaşma da bu gazların artmasına büyük katkı sağlar. Sonuç olarak, buzullar erir, deniz seviyeleri yükselir ve iklim olayları şiddetlenir. Bu yüzden, enerji verimliliğini artırmak ve yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelmek, küresel ısınmayla mücadelede hayati öneme sahiptir."
Bu bilgilendirici metnin yapısı incelendiğinde, metinde küresel ısınmanın nedenleri ve sonuçları hangi ifadelerle vurgulanmıştır?
A) Nedenleri: "Bu durumun başlıca nedeni", "da büyük katkı sağlar" / Sonuçları: "Sonuç olarak", "Bu yüzden"
B) Nedenleri: "Küresel ısınma", "Sanayileşme" / Sonuçları: "enerji verimliliğini", "hayati öneme sahiptir"
C) Nedenleri: "fosil yakıtların yakılmasıyla", "buzullar erir" / Sonuçları: "deniz seviyeleri yükselir", "iklim olayları şiddetlenir"
D) Nedenleri: "atmosfere salınan sera gazları", "yenilenebilir enerji kaynaklarına" / Sonuçları: "dünya genelinde", "ortalama sıcaklıkların artması"
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, verilen bilgilendirici metnin yapısını inceleyerek küresel ısınmanın nedenlerini ve sonuçlarını vurgulayan ifadeleri bulmamız isteniyor. Metni dikkatlice okuyup, hangi cümlelerin bir olayın sebebini veya sonucunu belirttiğini anlamaya çalışalım.
- Metni Anlayalım:
- Metin, küresel ısınmayı tanımlıyor.
- Ardından, küresel ısınmanın ortaya çıkış sebeplerini açıklıyor.
- Daha sonra, küresel ısınmanın yol açtığı etkileri (sonuçları) sıralıyor.
- Son olarak, bu sorunla mücadele için yapılması gerekenleri belirtiyor.
- Nedenleri Vurgulayan İfadeleri Bulalım:
- Metinde "Bu durumun başlıca nedeni, fosil yakıtların yakılmasıyla atmosfere salınan sera gazlarıdır." cümlesi, küresel ısınmanın ana sebebini doğrudan belirtiyor. Buradaki "Bu durumun başlıca nedeni" ifadesi, bir sebep-sonuç ilişkisini açıkça kuruyor.
- "Sanayileşme ve ormansızlaşma da bu gazların artmasına büyük katkı sağlar." cümlesi ise, sera gazlarının artmasına yol açan ek faktörleri (nedenleri) vurguluyor. "büyük katkı sağlar" ifadesi, yine bir neden belirtiyor.
- Sonuçları Vurgulayan İfadeleri Bulalım:
- "Sonuç olarak, buzullar erir, deniz seviyeleri yükselir ve iklim olayları şiddetlenir." cümlesi, küresel ısınmanın yol açtığı etkileri (sonuçları) "Sonuç olarak" ifadesiyle açıkça belirtiyor. Bu ifade, bir olayın ardından ortaya çıkan durumları sıralamak için kullanılır.
- "Bu yüzden, enerji verimliliğini artırmak ve yenilenebilir enerji kaynaklarına yönelmek, küresel ısınmayla mücadelede hayati öneme sahiptir." cümlesi, önceki sonuçlara (buzulların erimesi, deniz seviyesinin yükselmesi vb.) dayanarak bir çıkarım veya çözüm önerisi sunuyor. "Bu yüzden" ifadesi, önceki durumların bir sonucu olarak ne yapılması gerektiğini gösterir.
- Seçenekleri Değerlendirelim:
- A) Nedenleri: "Bu durumun başlıca nedeni", "da büyük katkı sağlar" / Sonuçları: "Sonuç olarak", "Bu yüzden"
- Bu seçenekteki ifadeler, metinde nedenleri ve sonuçları vurgulamak için kullanılan anahtar kelimelerle birebir örtüşüyor.
- B) Nedenleri: "Küresel ısınma", "Sanayileşme" / Sonuçları: "enerji verimliliğini", "hayati öneme sahiptir"
- "Küresel ısınma" metnin konusudur, nedeni vurgulayan bir ifade değildir. "Sanayileşme" bir nedendir ama "da büyük katkı sağlar" ifadesiyle vurgulanmıştır. "enerji verimliliğini" ve "hayati öneme sahiptir" ise sonuç değil, çözüm önerisidir. Bu seçenek yanlıştır.
- C) Nedenleri: "fosil yakıtların yakılmasıyla", "buzullar erir" / Sonuçları: "deniz seviyeleri yükselir", "iklim olayları şiddetlenir"
- "fosil yakıtların yakılmasıyla" bir nedendir ancak nedenleri vurgulayan bir ifade değildir. "buzullar erir" bir sonuçtur, neden değildir. "deniz seviyeleri yükselir" ve "iklim olayları şiddetlenir" sonuçlardır ancak sonuçları vurgulayan ifadeler değildir. Bu seçenek yanlıştır.
- D) Nedenleri: "atmosfere salınan sera gazları", "yenilenebilir enerji kaynaklarına" / Sonuçları: "dünya genelinde", "ortalama sıcaklıkların artması"
- "atmosfere salınan sera gazları" bir nedendir ama nedenleri vurgulayan bir ifade değildir. "yenilenebilir enerji kaynaklarına" bir çözüm önerisidir, neden değildir. "dünya genelinde" genel bir ifadedir, sonuç değildir. "ortalama sıcaklıkların artması" küresel ısınmanın tanımıdır, bir sonucu vurgulayan ifade değildir. Bu seçenek yanlıştır.
Gördüğümüz gibi, A seçeneğindeki ifadeler metinde neden-sonuç ilişkilerini kuran ve vurgulayan dilsel işaretlerdir.
Cevap A seçeneğidir.
