"Su, yaşamın temel kaynağıdır ve dünya yüzeyinin yaklaşık $71$'ini kaplar. Ancak bu suyun sadece küçük bir kısmı tatlı sudur ve içilebilir niteliktedir. Küresel ısınma, nüfus artışı ve kirlilik gibi faktörler, tatlı su kaynakları üzerindeki baskıyı her geçen gün artırmaktadır. Bilim insanları, gelecek yüzyıllarda su kıtlığının büyük bir sorun haline geleceği konusunda uyarıyor. Bu nedenle suyu bilinçli kullanmak, israftan kaçınmak ve su kaynaklarını korumak hepimizin sorumluluğudur."
Yukarıdaki metinde vurgulanan temel sorun aşağıdakilerden hangisidir?
A) Dünya yüzeyinin büyük bir kısmının suyla kaplı olması
B) Tatlı su kaynaklarının yetersizliği ve tehdit altında olması
C) Su kaynaklarının sadece bilim insanları tarafından korunması gerektiği
D) Su kirliliğinin sadece küresel ısınmadan kaynaklanması
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, verilen metni dikkatlice okuyarak metnin bize aktarmak istediği temel mesajı, yani vurgulanan ana sorunu bulmamız isteniyor. Haydi metni adım adım inceleyelim ve seçenekleri değerlendirelim:
- Metni Anlayalım:
- Metin, dünya yüzeyinin büyük bir kısmının suyla kaplı olduğunu belirterek başlıyor. Ancak hemen ardından, bu suyun çok küçük bir kısmının tatlı ve içilebilir olduğunu vurguluyor.
- Daha sonra, küresel ısınma, nüfus artışı ve kirlilik gibi faktörlerin, zaten sınırlı olan tatlı su kaynakları üzerindeki baskıyı artırdığını belirtiyor.
- Bilim insanlarının su kıtlığı konusunda uyarılarda bulunduğunu ve bu durumun gelecekte büyük bir sorun olacağını ifade ediyor.
- Son olarak, suyu bilinçli kullanmanın ve su kaynaklarını korumanın hepimizin sorumluluğu olduğunu vurgulayarak bir çağrıda bulunuyor.
- Temel Sorunu Belirleyelim:
- Metnin genelinde, suyun bolluğundan ziyade, tatlı suyun azlığı ve bu az olan kaynakların çeşitli tehditler altında olması üzerinde duruluyor. Gelecekte yaşanacak su kıtlığı uyarısı da bu temel sorunun bir sonucudur.
- Seçenekleri Değerlendirelim:
- A) Dünya yüzeyinin büyük bir kısmının suyla kaplı olması: Bu bir gerçektir ve metnin başında belirtilir, ancak metin hemen ardından "Ancak bu suyun sadece küçük bir kısmı tatlı sudur" diyerek asıl sorunun bu olmadığını, aksine tatlı suyun azlığını vurgular. Yani, suyun çok olması değil, içilebilir suyun az olması sorun. Bu nedenle A seçeneği doğru değildir.
- B) Tatlı su kaynaklarının yetersizliği ve tehdit altında olması: Metin, "sadece küçük bir kısmı tatlı sudur" ifadesiyle yetersizliği, "küresel ısınma, nüfus artışı ve kirlilik gibi faktörler, tatlı su kaynakları üzerindeki baskıyı her geçen gün artırmaktadır" ifadesiyle de tehdit altında olmasını açıkça vurgulamaktadır. Bu, metnin ana mesajını ve temel sorununu çok iyi özetlemektedir.
- C) Su kaynaklarının sadece bilim insanları tarafından korunması gerektiği: Metnin son cümlesi "suyu bilinçli kullanmak, israftan kaçınmak ve su kaynaklarını korumak hepimizin sorumluluğudur" diyerek bu sorumluluğun herkese ait olduğunu belirtir. Dolayısıyla, "sadece bilim insanları" ifadesi yanlıştır.
- D) Su kirliliğinin sadece küresel ısınmadan kaynaklanması: Metin, "Küresel ısınma, nüfus artışı ve kirlilik gibi faktörler" diyerek kirliliğin tek başına küresel ısınmadan kaynaklanmadığını, aksine birçok faktörün bir arada etkili olduğunu belirtir. Ayrıca, kirlilik tek başına temel sorun değil, tatlı su kaynakları üzerindeki baskıyı artıran faktörlerden biridir. Bu nedenle D seçeneği doğru değildir.
Yukarıdaki değerlendirmeler sonucunda, metinde vurgulanan temel sorunun tatlı su kaynaklarının yetersizliği ve bu kaynakların çeşitli tehditler altında olması olduğu açıkça görülmektedir.
Cevap B seçeneğidir.