Merhaba sevgili öğrenciler,
Bu soruda bizden verilen cümlelerdeki noktalama yanlışlarını bulmamız isteniyor. Her bir cümleyi dikkatlice inceleyelim ve noktalama kurallarını hatırlayalım:
-
I. Cümle: "O, bu sabahki toplantıya, katılacakmıydı?"
- "O," ifadesindeki virgül, özneyi vurgulamak için kullanılmış ve bu kullanım genellikle kabul edilebilir.
- Ancak, "toplantıya," kelimesinden sonra gelen virgül yanlıştır. Edat öbekleri (toplantıya) veya zarf tümleçleri arasına virgül konmaz.
- "katılacakmıydı?" ifadesindeki soru eki "-mı" ayrı yazılmalıdır. Doğrusu "katılacak mıydı?" şeklinde olmalıdır.
- Bu cümlede hem gereksiz virgül hem de soru ekinin yazım yanlışı bulunmaktadır. Dolayısıyla noktalama yanlışı vardır.
-
II. Cümle: "İstanbul'a gitmek için otobüs biletimi dün aldım, fakat henüz yola çıkamadım."
- "İstanbul'a" ifadesindeki kesme işareti doğru kullanılmıştır.
- "aldım, fakat" ifadesinde, "fakat" gibi bağlaçlardan önce virgül kullanılması, sıralı cümleleri ayırmak için doğru bir kullanımdır.
- Bu cümlede herhangi bir noktalama yanlışı bulunmamaktadır.
-
III. Cümle: "Ahmet'in kitabı, masanın üzerinde duruyor, okunmayı bekliyordu."
- "Ahmet'in kitabı," ifadesindeki virgül, özneyi belirtmek için kullanılmış ve bu kullanım kabul edilebilir.
- Ancak, "duruyor, okunmayı bekliyordu" kısmındaki virgül yanlıştır. "Duruyor" ve "okunmayı bekliyordu" ifadeleri, aynı özneye bağlı ve birbirini tamamlayan, çok yakın anlamlı eylemlerdir. Bu tür durumlarda, eylemler arasında virgül kullanmak yerine, cümleyi tek bir bütün olarak ele almak veya bağlaç kullanmak (örneğin "duruyor ve okunmayı bekliyordu") daha doğrudur. "Okunmayı bekliyordu" ifadesi, "duruyor" fiilinin bir durumu veya niteliği gibi algılanabilir. Bu nedenle "duruyor" kelimesinden sonra virgül kullanılmamalıdır.
- Bu cümlede noktalama yanlışı vardır.
-
IV. Cümle: "Doktor; hastasına, "İlaçlarını düzenli kullanmalısın." dedi."
- "Doktor;" ifadesindeki noktalı virgül (;) yanlıştır. Özneden sonra noktalı virgül kullanılmaz, virgül (,) kullanılmalıdır. Noktalı virgül, cümle içinde virgüllerle ayrılmış tür veya takımları ayırmak için ya da ögeleri arasında virgül bulunan sıralı cümleleri ayırmak için kullanılır.
- "hastasına," ifadesinden sonra gelen virgül de yanlıştır. Alıntı bir cümleden önce açıklama yapılırken, açıklayıcı ifadeden sonra virgül yerine iki nokta (:) veya doğrudan tırnak işareti açılmalıdır. Doğrusu "Doktor, hastasına: 'İlaçlarını düzenli kullanmalısın.' dedi." veya "Doktor hastasına 'İlaçlarını düzenli kullanmalısın.' dedi." şeklinde olmalıdır.
- Bu cümlede birden fazla noktalama yanlışı bulunmaktadır.
Yukarıdaki analizlere göre, I, III ve IV numaralı cümlelerde noktalama yanlışları yapılmıştır.
Cevap D seçeneğidir.
