Türkiye'de ekonomik sektörlerde çalışan nüfusun dağılımı incelendiğinde, $1950$’li yıllardan günümüze kadar önemli değişimler yaşandığı görülmektedir. Bu değişimler, ülkenin ekonomik yapısının dönüşümünü yansıtmaktadır.
Aşağıdakilerden hangisi, Türkiye'de ekonomik sektörlerde çalışan nüfusun dağılımındaki değişimlerin temel nedenlerinden biri DEĞİLDİR?
A) Tarım sektöründe makineleşmenin artması
B) Sanayi ve hizmet sektörlerinin sürekli büyümesi
C) Kırsal kesimden kentlere göçlerin yaşanması
D) Eğitim seviyesinin yükselmesi ve nitelikli iş gücünün artması
E) Ülke genelinde dağlık alanların oranının artması
Sevgili öğrenciler, bu soru Türkiye'de ekonomik sektörlerde çalışan nüfusun dağılımında yaşanan değişimlerin nedenlerini anlamamızı istiyor. Özellikle, bu değişimlerin temel nedenlerinden biri OLMAYAN seçeneği bulmamız gerekiyor. Gelin, her bir seçeneği dikkatlice inceleyelim:
- A) Tarım sektöründe makineleşmenin artması: Tarım sektöründe traktör, biçerdöver gibi makinelerin yaygınlaşması, daha az insan gücüyle daha fazla üretim yapılmasını sağlamıştır. Bu durum, tarım sektöründe çalışan nüfusun azalmasına ve bu nüfusun başka sektörlere yönelmesine neden olmuştur. Dolayısıyla, bu, çalışan nüfus dağılımındaki değişimin önemli bir nedenidir.
- B) Sanayi ve hizmet sektörlerinin sürekli büyümesi: Ülke ekonomisi geliştikçe, sanayi (üretim, imalat) ve hizmet (eğitim, sağlık, turizm, ticaret vb.) sektörleri genişlemiş, yeni iş alanları yaratmıştır. Bu sektörler, tarımdan ayrılan veya yeni iş gücüne katılan insanlara istihdam sağlamıştır. Bu da çalışan nüfusun bu sektörlere kaymasının temel nedenlerinden biridir.
- C) Kırsal kesimden kentlere göçlerin yaşanması: Tarımda makineleşme ve sanayi/hizmet sektörlerindeki iş imkanları, kırsal bölgelerden kentlere doğru büyük bir göç dalgasına yol açmıştır. Kentlerde sanayi ve hizmet sektörlerinde iş bulma umudu, nüfusun coğrafi dağılımını ve dolayısıyla ekonomik sektörlerdeki dağılımını doğrudan etkilemiştir. Bu da değişimin önemli bir nedenidir.
- D) Eğitim seviyesinin yükselmesi ve nitelikli iş gücünün artması: Eğitim seviyesinin artması, insanların daha nitelikli işlere yönelmesini sağlamıştır. Sanayi ve özellikle hizmet sektörleri, daha eğitimli ve nitelikli iş gücüne ihtiyaç duyar. Bu durum, tarım gibi daha az nitelik gerektiren sektörlerden, daha fazla nitelik gerektiren sektörlere doğru bir iş gücü kayışını desteklemiştir. Bu da değişimin önemli bir nedenidir.
- E) Ülke genelinde dağlık alanların oranının artması: Bir ülkenin coğrafi yapısı, yani dağlık, ovalık veya platoluk alanların oranı, kısa veya orta vadede (1950'lerden günümüze kadar olan dönem gibi) değişmez. Dağlık alanların oranı, jeolojik süreçlerle milyonlarca yılda oluşan bir özelliktir. Dolayısıyla, ülkenin dağlık alanlarının oranının "artması" gibi bir durum söz konusu değildir ve bu, ekonomik sektörlerde çalışan nüfusun dağılımındaki değişimlerin bir nedeni olamaz. Coğrafi yapı, ekonomik faaliyetleri etkileyebilir ancak kendisi bu dönemde değişmediği için, değişimin nedeni olamaz.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, A, B, C ve D seçenekleri Türkiye'de ekonomik sektörlerde çalışan nüfusun dağılımındaki değişimlerin temel nedenleridir. Ancak E seçeneği, böyle bir değişimin nedeni değildir.
Cevap E seçeneğidir.
