10. sınıf coğrafya 2. dönem 2. yazılı 2. senaryo Test 3

Türkiye, coğrafi konumu ve jeolojik yapısı nedeniyle çeşitli afet riskleriyle karşı karşıyadır. Bu afetlerle mücadelede ulusal ve uluslararası iş birlikleri büyük önem taşımaktadır.

Aşağıdakilerden hangisi, afetlerle mücadelede uluslararası iş birliğinin önemini en iyi açıklayan durumlardan biridir?

A) Uluslararası kuruluşlar, afet sonrası yardımları yalnızca gelişmiş ülkelere ulaştırır.

B) Afetlerin etkileri genellikle ülke sınırlarını aşmaz ve yerel kalır.

C) Afetler, küresel iklim değişikliği gibi uluslararası sorunlarla bağlantılı olabilir ve ortak çözümler gerektirebilir.

D) Her ülkenin afetlerle mücadele kapasitesi aynı düzeyde olduğu için iş birliğine gerek yoktur.

E) Uluslararası iş birliği, sadece ekonomik kalkınma hedeflerini desteklemek için kullanılır.

Sevgili öğrenciler, bu soru afetlerle mücadelede uluslararası iş birliğinin neden bu kadar önemli olduğunu anlamamızı istiyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyerek doğru cevaba ulaşalım:

• A) Uluslararası kuruluşlar, afet sonrası yardımları yalnızca gelişmiş ülkelere ulaştırır.

  Bu ifade doğru değildir. Uluslararası kuruluşlar, afet sonrası yardımları ihtiyaç duyan tüm ülkelere, özellikle de kendi imkanları yetersiz olan gelişmekte olan ülkelere ulaştırır. Afetler, ülke ayrımı yapmaz ve yardım da bu prensiple dağıtılır.

• B) Afetlerin etkileri genellikle ülke sınırlarını aşmaz ve yerel kalır.

  Bu da doğru bir ifade değildir. Özellikle büyük ölçekli afetler (depremler, tsunamiler, seller, kuraklıklar, salgın hastalıklar) kolaylıkla ülke sınırlarını aşabilir ve birden fazla ülkeyi etkileyebilir. Örneğin, bir deprem sınır komşusu ülkelerde de hissedilebilir veya bir nehirdeki sel birden fazla ülkeyi etkileyebilir. Ayrıca, bir ülkenin afetle başa çıkma kapasitesi yetersiz kaldığında, uluslararası yardım kaçınılmaz hale gelir.

• C) Afetler, küresel iklim değişikliği gibi uluslararası sorunlarla bağlantılı olabilir ve ortak çözümler gerektirebilir.

  İşte bu ifade, uluslararası iş birliğinin önemini en iyi açıklayan durumdur. Günümüzde seller, kuraklıklar, şiddetli fırtınalar ve deniz seviyesinin yükselmesi gibi birçok afet, küresel iklim değişikliği ile doğrudan ilişkilidir. İklim değişikliği tek bir ülkenin çözebileceği bir sorun değildir; tüm dünyanın ortak çaba göstermesini gerektirir. Bu nedenle, iklim değişikliğinin neden olduğu veya şiddetlendirdiği afetlerle mücadele etmek için de uluslararası düzeyde bilgi, teknoloji ve kaynak paylaşımı büyük önem taşır. Ortak sorunlara ortak çözümler bulmak, uluslararası iş birliğinin temelini oluşturur.

• D) Her ülkenin afetlerle mücadele kapasitesi aynı düzeyde olduğu için iş birliğine gerek yoktur.

  Bu ifade kesinlikle yanlıştır. Ülkelerin ekonomik güçleri, teknolojik imkanları, eğitim seviyeleri ve altyapıları birbirinden farklıdır. Bu da afetlerle mücadele kapasitelerinin farklı olmasına neden olur. Bazı ülkeler çok güçlü afet yönetim sistemlerine sahipken, bazıları uluslararası yardıma muhtaç kalabilir. Bu kapasite farklılıkları, iş birliğini daha da gerekli kılar.

• E) Uluslararası iş birliği, sadece ekonomik kalkınma hedeflerini desteklemek için kullanılır.

  Uluslararası iş birliği, afetlerle mücadelede sadece ekonomik kalkınmayı değil, aynı zamanda can kaybını önlemeyi, yaralıları kurtarmayı, insani yardımı ulaştırmayı, altyapıyı yeniden inşa etmeyi ve toplumların direncini artırmayı da hedefler. Ekonomik kalkınma, bu hedeflerden sadece biridir ve genellikle daha geniş insani ve sosyal hedeflerle birlikte ele alınır.

Yukarıdaki değerlendirmeler ışığında, afetlerin küresel sorunlarla bağlantılı olması ve ortak çözümler gerektirmesi, uluslararası iş birliğinin önemini en iyi açıklayan durumdur.

Cevap C seçeneğidir.