Bir mağazada tüm ürünlerde %25 indirim yapılmaktadır. Bir ürünün etiket fiyatı $x$ ise indirimli fiyatını veren fonksiyon $f(x) = 0,75x$ şeklindedir. İndirimli fiyatı bilinen bir ürünün etiket fiyatını bulmak için hangi ters fonksiyon kullanılmalıdır?
A) $f^{-1}(x) = \frac{x}{0,25}$Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, bir ürünün indirimli fiyatını veren bir fonksiyonumuz var ve bizden bu indirimli fiyattan yola çıkarak ürünün etiket fiyatını bulmamızı sağlayacak ters fonksiyonu bulmamız isteniyor. Adım adım bu problemi çözelim:
Soruda bize verilen fonksiyon $f(x) = 0,75x$. Burada:
Mağazada %25 indirim yapıldığına göre, ürünün fiyatının %100 - %25 = %75'i ödenir. İşte bu %75, $0,75$ olarak fonksiyonda yer alıyor. Yani, etiket fiyatını $0,75$ ile çarptığımızda indirimli fiyatı buluyoruz.
Bir fonksiyon, bir girdiyi (input) alıp bir çıktı (output) verir. Ters fonksiyon ise, bu çıktıyı alıp bize orijinal girdiyi geri veren fonksiyondur. Bizim durumumuzda, $f(x)$ fonksiyonu etiket fiyatından indirimli fiyata giderken, ters fonksiyon $f^{-1}(x)$ indirimli fiyattan etiket fiyatına geri gidecektir.
Bir fonksiyonun tersini bulmak için genellikle şu adımları izleriz:
$y = 0,75x$
$x = 0,75y$
$\frac{x}{0,75} = \frac{0,75y}{0,75}$
$y = \frac{x}{0,75}$
$f^{-1}(x) = \frac{x}{0,75}$
Bu ters fonksiyon, bize indirimli fiyatı ($x$) verdiğimizde, ürünün orijinal etiket fiyatını bulmamızı sağlar. Yani, indirimli fiyatı $0,75$'e böldüğümüzde etiket fiyatını elde ederiz.
Seçeneklere baktığımızda, bulduğumuz ters fonksiyon C seçeneğinde yer almaktadır.
Cevap C seçeneğidir.