1. Bir araştırmacı, bir ildeki lise öğrencilerinin kitap okuma alışkanlıklarını incelemek istiyor. Araştırmanın evreni 50.000 öğrenciden oluştuğuna göre, aşağıdaki örneklem seçme yöntemlerinden hangisi en temsili sonuçları vermesi beklenir?
A) Sadece fen lisesi öğrencilerinden oluşan 100 kişilik örneklem
B) Rastgele seçilmiş 10 okuldan 500 öğrenci
C) Sadece 9. sınıf öğrencilerinden oluşan 300 kişilik örneklem
D) Sosyal medyadan gönüllü olan 200 öğrenci
Merhaba sevgili öğrenciler, bu soruyu çözerek örneklem seçme yöntemlerinin önemini daha iyi anlayacağız. Unutmayın, doğru örneklem seçimi araştırmamızın güvenilirliği için çok önemli!
Şimdi, şıkları tek tek inceleyerek neden doğru cevabın B olduğunu açıklayalım:
- A) Sadece fen lisesi öğrencilerinden oluşan 100 kişilik örneklem: Bu örneklem, sadece fen lisesi öğrencilerini içerdiği için tüm lise öğrencilerini temsil etmez. Fen lisesi öğrencilerinin kitap okuma alışkanlıkları, diğer lise türlerindeki öğrencilerden farklı olabilir. Bu nedenle yanlı bir örneklemdir.
- B) Rastgele seçilmiş 10 okuldan 500 öğrenci: Bu yöntem, ildeki farklı liselerden rastgele öğrenci seçmeyi içerir. Bu, farklı sosyoekonomik düzeylerdeki ve farklı ilgi alanlarına sahip öğrencilerin örnekleme dahil olma olasılığını artırır. Bu da örneklemi, evrenin (50.000 öğrenci) daha iyi bir temsilcisi yapar. Rastgele seçim, yanlılığı azaltır ve daha güvenilir sonuçlar elde etmemizi sağlar.
- C) Sadece 9. sınıf öğrencilerinden oluşan 300 kişilik örneklem: Bu örneklem sadece 9. sınıf öğrencilerini içerdiğinden, diğer sınıf düzeylerindeki öğrencilerin kitap okuma alışkanlıklarını yansıtmaz. 9. sınıf öğrencilerinin ilgi alanları ve okuma alışkanlıkları, lisedeki diğer sınıf düzeylerinden farklı olabilir. Bu nedenle yanlı bir örneklemdir.
- D) Sosyal medyadan gönüllü olan 200 öğrenci: Sosyal medyadan gönüllü olan öğrenciler, kitap okuma konusunda daha ilgili olabilirler veya belirli bir görüşe sahip olabilirler. Bu durum, örneklemi tüm lise öğrencilerini temsil etmekten uzaklaştırır. Gönüllü katılım, seçilmiş bir grubu temsil eder ve yanlılığa neden olur.
Özetle, en temsili sonuçları veren örneklem seçme yöntemi, evrenin çeşitliliğini yansıtan ve rastgele seçilmiş öğrencilerden oluşan bir örneklemdir. Bu nedenle, B seçeneği diğer seçeneklere göre daha uygundur.
Cevap B seçeneğidir.
