Sevgili öğrenciler, bu soruyu çözmek için öncelikle verilen ifadenin anlamını ve edebi sanatların temel özelliklerini iyi anlamamız gerekiyor. Haydi adım adım inceleyelim:
- İfadeyi Anlayalım: "Yaklaştıkça uzaklaşan hedefler" ifadesi, bir şeye doğru ilerledikçe, o şeyin bizden daha da uzaklaştığını anlatır. Normalde bir şeye yaklaştığımızda, o şey de bize yaklaşır. Ancak burada tam tersi bir durum, yani bir çelişki söz konusudur.
- Edebi Sanatları Hatırlayalım: Şimdi seçeneklerde verilen edebi sanatları kısaca hatırlayalım ve ifademizle karşılaştıralım:
- A) Tecahül-i arif: Bilinen bir şeyi bilmezlikten gelme sanatıdır. Örneğin, "Şu güzellikler içinde sen mi varsın, ay mı?" gibi. İfademizde böyle bir durum yoktur.
- B) Tezat (Karşıtlık): Anlamca birbirine zıt iki kavramın, durumun veya düşüncenin bir arada kullanılması sanatıdır. "Yaklaşmak" ve "uzaklaşmak" kelimeleri, birbirine tamamen zıt anlamlar taşır. İfade, bir hedefe yaklaştıkça ondan uzaklaşma gibi çelişkili bir durumu anlatarak bu zıtlığı bir arada sunmaktadır. Bu, tam da tezat sanatının tanımına uymaktadır.
- C) Telmih (Anımsatma): Geçmişte yaşanmış önemli bir olayı, kişiyi veya durumu hatırlatma sanatıdır. Örneğin, "Ferhat'ın dağları deldiği gibi..." gibi. İfademizde böyle bir gönderme yoktur.
- D) Tenasüp (Uygunluk): Anlamca birbiriyle ilgili kelimelerin bir arada kullanılması sanatıdır. Örneğin, "gül, bülbül, bahar" kelimelerinin bir arada kullanılması gibi. "Yaklaşmak" ve "uzaklaşmak" kelimeleri her ne kadar mesafe ile ilgili olsa da, burada vurgulanan şey onların zıtlığıdır, sadece uygunluğu değildir.
- Sonuç: "Yaklaştıkça uzaklaşan hedefler" ifadesinde "yaklaşmak" ve "uzaklaşmak" gibi birbirine zıt iki durum aynı anda ve birbiriyle ilişkili olarak verilmiştir. Bu durum, tezat sanatının en belirgin özelliğidir.
Cevap B seçeneğidir.
