"İçin" edatı aşağıdaki cümlelerin hangisinde "amaç" anlamı katmıştır?
A) Sınav için çok çalıştı.Sevgili öğrenciler, bu soruda "için" edatının hangi cümlede "amaç" anlamı kattığını bulmamız isteniyor. "İçin" edatı Türkçede farklı anlamlar katabilir: amaç, neden, uğruna, kime ait olduğu gibi. Bizim odaklanacağımız anlam "amaç" olacak.
Bir eylemin amacı, o eylemin ne maksatla, ne hedefle yapıldığını gösterir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
Bu cümlede "çok çalıştı" eylemi yapılmış. Peki, bu çalışmanın amacı ne? "Sınav" için, yani sınavda başarılı olmak amacıyla çalışılmış. Burada "için" edatı, çalışmanın hedefini, maksadını belirtiyor. Dolayısıyla, amaç anlamı taşımaktadır.
Bu cümlede "üzülme" eylemi var. "Senin için" ifadesi, üzülmenin sebebini veya üzülen kişinin kiminle ilgili olduğunu belirtir. Yani "senin yüzünden" veya "senin adına" gibi bir anlam taşır. Burada bir eylemin amacı değil, bir durumun sebebi veya konusu ifade edilmiştir.
Bu cümlede "için" edatı, hediyenin kime ait olduğunu, kimin adına verildiğini belirtir. Yani hediyenin kime tahsis edildiğini gösterir. Bir eylemin amacını değil, bir nesnenin kime yönelik olduğunu ifade eder.
Bu cümlede "gelemedim" eyleminin bir nedeni var. "Yağmur yağdığı için" ifadesi, gelememenin sebebini açıklar. Yani "yağmur yağdığından dolayı" anlamına gelir. Burada da bir eylemin amacı değil, bir durumun nedeni belirtilmiştir.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, "için" edatının "amaç" anlamı kattığı tek seçeneğin A seçeneği olduğu açıkça görülmektedir.
Cevap A seçeneğidir.
