Sevgili öğrenciler, bu soruyu adım adım inceleyerek doğru cevabı bulalım. Bitkilerdeki hormonlar, büyüme ve gelişme süreçlerini düzenleyen çok önemli kimyasal habercilerdir. Her hormonun kendine özgü görevleri vardır.
- Hücre Bölünmesini Uyarma: Bitkilerin büyümesi ve yeni dokuların oluşması için hücrelerin bölünmesi gerekir. Bu süreci doğrudan etkileyen bir hormon arıyoruz.
- Yaşlanmayı Geciktirme (Senesensi Önleme): Bitki organlarının (yapraklar, çiçekler vb.) yaşlanıp dökülmesini geciktiren, yani genç kalmalarına yardımcı olan bir hormon özelliği de soruluyor.
- Tomurcuk Gelişimini Teşvik Etme: Uyuyan tomurcukların aktif hale gelerek sürgün veya çiçek oluşturmasını sağlayan bir etki de bu hormonun görevidir.
Şimdi seçenekleri tek tek değerlendirelim:
- A) Oksin: Oksinler, hücre uzamasını teşvik eder, apikal dominansiyi (uç tomurcuğun yan tomurcukların gelişimini engellemesi) sağlar ve kök gelişiminde rol oynar. Ancak hücre bölünmesini uyarmaktan ziyade hücre uzamasıyla daha çok ilişkilidir ve yaşlanmayı geciktirme özelliği sitokinin kadar belirgin değildir.
- B) Sitokinin: Sitokininler, adından da anlaşılacağı gibi (sitokinez: hücre bölünmesi) hücre bölünmesini güçlü bir şekilde teşvik ederler. Ayrıca, bitki organlarının yaşlanmasını (senesens) geciktirirler ve yan tomurcukların gelişimini teşvik ederek apikal dominansiyi kırarlar. Bu özellikler, soruda belirtilen tüm kriterleri mükemmel bir şekilde karşılamaktadır.
- C) Absisik asit (ABA): Absisik asit, genellikle stres hormonu olarak bilinir. Tohum ve tomurcuk dormansisini (uyku hali) teşvik eder, stomaların kapanmasını sağlar ve büyümeyi engeller. Yani sorudaki özelliklerin tam tersi etkilere sahiptir.
- D) Etilen: Etilen, gaz formunda bir hormondur. Meyve olgunlaşmasını, yaprak dökümünü ve yaşlanmayı (senesens) hızlandırır. Bu da sorudaki "yaşlanmayı geciktirme" özelliğinin tam tersidir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, hücre bölünmesini uyaran, yaşlanmayı geciktiren ve tomurcuk gelişimini teşvik eden hormon Sitokinin'dir.
Cevap B seçeneğidir.
