🎓 Yazım kuralları KPSS çıkmış sorular Test 1 - Ders Notu
Bu not, KPSS yazım kuralları testinde sıkça karşılaşılan büyük harflerin kullanımı, sayıların yazımı, kısaltmalar, birleşik kelimeler ve bazı yaygın yazım hataları gibi konuları kapsamaktadır.
📌 Büyük Harflerin Kullanımı 🅰️
Cümle başlarında, özel isimlerde, kurum ve kuruluş adlarında, kitap, dergi, gazete adlarında büyük harf kullanılır.
- Cümleler her zaman büyük harfle başlar.
- Kişi adları ve soyadları büyük harfle başlar: Ahmet Demir.
- Yer adları (şehir, ülke, dağ, deniz vb.) büyük harfle başlar: Ankara, Türkiye, Ağrı Dağı, Akdeniz.
- Kurum ve kuruluş adları büyük harfle başlar: Türk Dil Kurumu, Milli Eğitim Bakanlığı.
- Kitap, dergi ve gazete adları büyük harfle başlar: Nutuk, Türk Dili, Hürriyet.
- Mahalle, meydan, bulvar, cadde, sokak adlarında geçen mahalle, meydan, bulvar, cadde, sokak kelimeleri büyük harfle başlar: Halit Rifat Paşa Mahallesi, Taksim Meydanı, İstiklal Caddesi
⚠️ Dikkat: Akrabalık bildiren kelimeler küçük harfle başlar (Ayşe teyze) ancak akrabalık adı lakap olarak kullanılıyorsa büyük harfle başlar (Nene Hatun).
📌 Sayıların Yazımı 🔢
Sayılar metin içinde genellikle yazıyla yazılır. Ancak bazı durumlarda rakamla yazılması tercih edilir. Para ile ilgili işlemlerde, saatlerde ve ölçülerde rakam kullanılır.
- Sayılar genellikle ayrı yazılır: yüz elli, iki bin beş yüz.
- Para ile ilgili işlemlerde sayılar rakamla yazılır: 50 TL.
- Saatler ve tarihlerde sayılar rakamla yazılır: 14.30, 19 Mayıs 1919.
- Sıra sayıları yazıyla veya rakamla belirtilebilir: üçüncü, 3'üncü.
💡 İpucu: Sayılara getirilen ekler kesme işareti ile ayrılır ve sayının okunuşuna göre belirlenir: 1923'te.
📌 Kısaltmalar ✂️
Kısaltmalar, kelime gruplarının veya özel isimlerin kısaltılmış şekilleridir. Kısaltmalara getirilen ekler, kısaltmanın okunuşuna göre belirlenir.
- Kuruluş, ülke, kitap, dergi ve yön adlarının kısaltmaları genellikle büyük harfle yapılır: TBMM, ABD, TDK.
- Ölçü birimlerinin kısaltmaları küçük harfle yapılır: cm, kg.
- Kısaltmalara getirilen ekler kısaltmanın okunuşuna göre belirlenir: TDK'nin, TBMM'ye.
⚠️ Dikkat: Küçük harflerle yapılan kısaltmalara getirilen eklerde kelimenin okunuşu esas alınır: cm'yi, kg'dan
📌 Birleşik Kelimeler 🤝
Birleşik kelimeler, iki veya daha fazla kelimenin bir araya gelerek oluşturduğu yeni anlamlı kelimelerdir. Bazı birleşik kelimeler ayrı, bazıları bitişik yazılır.
- Yardımcı fiillerle kurulan birleşik fiiller (etmek, olmak, kılmak) ses düşmesi veya ses türemesi varsa bitişik yazılır: kaybolmak, affetmek.
- Yardımcı fiillerle kurulan birleşik fiillerde ses düşmesi veya ses türemesi yoksa ayrı yazılır: terk etmek, kabul etmek.
- Renk adları bitişik yazılır: açıkmavi, turkuaz.
- Ev kelimesiyle kurulan birleşik kelimeler genellikle bitişik yazılır: öğretmenevi, huzurevi.
💡 İpucu: "şey" kelimesi her zaman ayrı yazılır: her şey, bir şey.
📌 "-de, -da" Bağlacı ve Hal Eki ile "ki" Bağlacı ve Sıfat Yapım Eki 🧩
"-de, -da" bağlacı ayrı yazılır ve cümleden çıkarıldığında cümlenin anlamı bozulmaz. "-de, -da" hal eki ise bitişik yazılır ve cümleden çıkarıldığında cümlenin anlamı bozulur.
- Bağlaç olan "de, da" ayrı yazılır: Ben de geldim.
- Hal eki olan "-de, -da" bitişik yazılır: Evdeyim.
- "ki" bağlacı ayrı yazılır ve genellikle "çünkü, demek ki" şeklinde kullanılır.
- Sıfat yapan "-ki" eki bitişik yazılır: Duvardaki resim.
⚠️ Dikkat: Bağlaç olan "de, da" ve "ki" hiçbir zaman "te, ta" ve "kü" şeklinde yazılmaz.
