Kemosentez olayı ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A) Işık enerjisi kullanılır
B) Oksijen üretilir
C) Organik madde sentezlenir
D) Sadece bitkiler tarafından gerçekleştirilir
Sevgili öğrenciler, kemosentez, canlıların enerji elde etme ve organik madde üretme yollarından biridir. Bu önemli biyolojik süreci adım adım inceleyelim ve doğru ifadeyi bulalım.
Kemosentez, bazı canlıların (özellikle bakteri ve arkelerin) inorganik maddeleri (örneğin amonyak, nitrit, kükürt, demir gibi) oksitleyerek açığa çıkan kimyasal enerjiyi kullanarak karbondioksit ve sudan kendi organik besinlerini (örneğin glikoz) sentezlemesidir. Bu süreç, ışık enerjisine ihtiyaç duymaz.
- A) Işık enerjisi kullanılır: Bu ifade yanlıştır. Kemosentez, adından da anlaşılacağı gibi "kimyasal" enerji kullanır. Işık enerjisi kullanımı fotosentez olayına özgüdür. Kemosentetik canlılar, inorganik maddelerin oksidasyonundan elde ettikleri enerjiyi kullanırlar.
- B) Oksijen üretilir: Bu ifade de genellikle yanlıştır. Fotosentezde suyun fotolizi sonucu oksijen üretilirken, kemosentezde genellikle oksijen üretimi olmaz. Hatta bazı kemosentetik bakteriler oksijensiz (anaerobik) ortamlarda yaşar ve faaliyet gösterir.
- C) Organik madde sentezlenir: Bu ifade doğrudur. Kemosentezin temel amacı, tıpkı fotosentezde olduğu gibi, inorganik maddelerden (karbondioksit ve su gibi) kendi organik besinlerini (örneğin glikoz) sentezlemektir. Bu sayede kemosentetik canlılar, ekosistemlerde üretici rolünü üstlenirler.
- D) Sadece bitkiler tarafından gerçekleştirilir: Bu ifade kesinlikle yanlıştır. Bitkiler fotosentez yapar. Kemosentez olayı sadece bazı bakteri türleri (nitrit bakterileri, nitrat bakterileri, kükürt bakterileri, demir bakterileri vb.) ve bazı arkeler tarafından gerçekleştirilir.
Cevap C seçeneğidir.
