Bir kelimede birden fazla ses olayı Test 1

8. "Yemyeşil ovaları aşarak minicik köye vardığımızda, gün batımının o eşsiz güzelliği karşısında büyülendik." cümlesinde geçen hangi kelimede birden fazla ses olayı bulunmaktadır?

A) Yemyeşil
B) Minicik
C) Vardığımızda
D) Büyülendik

Sevgili öğrenciler, bu soruda bizden, verilen cümlede geçen kelimelerden hangisinde birden fazla ses olayı bulunduğunu bulmamız isteniyor. Ses olaylarını tek tek inceleyerek doğru cevabı bulalım.

• A) Yemyeşil:

  Bu kelime "yeşil" kelimesinin pekiştirilmiş halidir. "Yemyeşil" kelimesinde sadece pekiştirme (m-pekiştirmesi) ses olayı vardır. Bu, tek bir ses olayı olarak kabul edilir.

• B) Minicik:

  Bu kelimenin kökü "mini"dir. "-cik" küçültme eki geldiğinde iki ses olayı meydana gelir:

  • Önce "mini" kelimesindeki son "i" sesi düşer: "mini" + "-cik" → "mincik". Bu bir ünlü düşmesidir.
  • Ardından, "n" ve "c" arasına bir "i" sesi türemiştir: "mincik" → "minicik". Bu da bir ünlü türemesidir.

  Gördüğümüz gibi, "minicik" kelimesinde hem ünlü düşmesi hem de ünlü türemesi olmak üzere iki farklı ses olayı bulunmaktadır.

• C) Vardığımızda:

  Bu kelime "var-" fiil kökünden türemiştir. "-dık" sıfat-fiil eki "-dığ" şeklini almıştır. Buradaki "k" sesinin "ğ" sesine dönüşmesi bir ünsüz yumuşaması (ünsüz değişimi) olayıdır. Başka bir ses olayı yoktur.

• D) Büyülendik:

  Bu kelime "büyü" isim kökünden türemiştir. "Büyü-le-n-dik" şeklinde eklerine ayrılır. Bu kelimede herhangi bir ses düşmesi, ses türemesi, ses değişimi veya başka bir ses olayı bulunmamaktadır.

İncelemelerimiz sonucunda "minicik" kelimesinde ünlü düşmesi ve ünlü türemesi olmak üzere birden fazla ses olayı olduğunu tespit ettik.

Cevap B seçeneğidir.