Psikoloji çıkmış sorular AYT Test 1

Bir araştırmacı, öğrencilerin sınav başarısı üzerinde uyku düzeni ve beslenme alışkanlıklarının etkisini incelemektedir. Bu araştırmada bağımlı değişken aşağıdakilerden hangisidir?

A) Araştırmacının gözlem yöntemi
B) Öğrencilerin uyku düzeni
C) Öğrencilerin sınav başarısı
D) Öğrencilerin beslenme alışkanlıkları

Merhaba sevgili öğrenciler!

Bir araştırmada değişkenleri anlamak, araştırmanın neyi incelediğini ve hangi sonuçları beklediğini kavramak için çok önemlidir. Gelin, bu soruyu adım adım inceleyelim:

• Değişken Nedir?

  Bir araştırmada değişken, farklı değerler alabilen herhangi bir özelliktir. Örneğin, yaş, cinsiyet, boy, sınav notu, uyku süresi gibi. Araştırmacılar bu değişkenler arasındaki ilişkileri incelerler.

• Bağımsız Değişken Nedir?

  Bağımsız değişken, araştırmacının etkisini incelediği, değiştirdiği veya gözlemlediği değişkendir. Genellikle "sebep" olarak düşünülür. Bu değişkenin diğer değişken üzerindeki etkisi araştırılır.

• Bağımlı Değişken Nedir?

  Bağımlı değişken ise bağımsız değişkene bağlı olarak değiştiği düşünülen, yani bağımsız değişkenin "sonucu" veya "etkisi" olan değişkendir. Araştırmacı, bağımsız değişkendeki değişikliklerin bağımlı değişkeni nasıl etkilediğini ölçer.

• Sorumuzdaki Araştırmayı İnceleyelim:

  Araştırmacı, "öğrencilerin sınav başarısı üzerinde uyku düzeni ve beslenme alışkanlıklarının etkisini" inceliyor.

  • Burada araştırmacının etkisini incelediği, yani değiştirdiği veya gözlemlediği faktörler nelerdir? Uyku düzeni ve beslenme alışkanlıkları. Bunlar bizim bağımsız değişkenlerimizdir (sebep).
  • Peki, bu uyku düzeni ve beslenme alışkanlıklarının neyi etkilemesi bekleniyor? Neyi ölçerek bu etkiyi gözlemleyecek? Öğrencilerin sınav başarısını. İşte bu, bağımsız değişkenlere bağlı olarak değişmesi beklenen sonuçtur. Bu da bizim bağımlı değişkenimizdir (sonuç/etki).
• Seçenekleri Değerlendirelim:
  • A) Araştırmacının gözlem yöntemi: Bu, araştırmanın nasıl yapıldığıyla ilgili bir yöntemdir, incelenen bir değişken değildir.
  • B) Öğrencilerin uyku düzeni: Bu, araştırmacının etkisini incelediği bir faktördür, yani bağımsız değişkendir.
  • C) Öğrencilerin sınav başarısı: Bu, uyku düzeni ve beslenme alışkanlıklarının bir sonucu olarak değişmesi beklenen, ölçülen değişkendir. Bu nedenle bağımlı değişkendir.
  • D) Öğrencilerin beslenme alışkanlıkları: Bu da, araştırmacının etkisini incelediği bir diğer faktördür, yani bağımsız değişkendir.

Bu durumda, araştırmacının uyku düzeni ve beslenme alışkanlıklarının bir sonucu olarak değişip değişmediğini merak ettiği ve ölçtüğü şey öğrencilerin sınav başarısıdır.

Cevap C seçeneğidir.