Mondros Ateşkes Antlaşması'nın 12. maddesi "Hükümet haberleşmesi dışındaki telsiz, telgraf ve kabloların denetimi İtilaf Devletleri'ne bırakılacaktır" hükmünü içermektedir.
Bu maddenin İtilaf Devletleri açısından temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
A) Osmanlı Devleti'nin iletişim altyapısını geliştirmek
B) Anadolu'daki direniş hareketlerinin örgütlenmesini engellemek
C) Türk halkının haberleşme ihtiyacını karşılamak
D) Bölgedeki ticari faaliyetleri kolaylaştırmak
Mondros Ateşkes Antlaşması'nın 12. maddesi, İtilaf Devletleri'ne Osmanlı Devleti'nin haberleşme araçları üzerindeki kontrolü veriyordu. Bu durumun İtilaf Devletleri açısından temel amacını anlamak için, antlaşmanın yapıldığı dönemin koşullarını ve İtilaf Devletleri'nin hedeflerini göz önünde bulundurmalıyız.
- A seçeneği: Osmanlı Devleti'nin iletişim altyapısını geliştirmek: İtilaf Devletleri'nin öncelikli amacı Osmanlı Devleti'nin kalkınması değildi. Aksine, Osmanlı'yı zayıflatmak ve çıkarlarını korumak istiyorlardı. Bu nedenle bu seçenek doğru olamaz.
- B seçeneği: Anadolu'daki direniş hareketlerinin örgütlenmesini engellemek: İtilaf Devletleri, Anadolu'da başlayabilecek herhangi bir direniş hareketini engellemek için haberleşme kanallarını kontrol altında tutmak istiyordu. Haberleşmeyi denetleyerek, direnişçilerin örgütlenmesini ve koordinasyonunu zorlaştırmayı hedefliyorlardı. Bu seçenek oldukça mantıklı duruyor.
- C seçeneği: Türk halkının haberleşme ihtiyacını karşılamak: İtilaf Devletleri'nin böyle bir amacı yoktu. Aksine, haberleşmeyi kısıtlayarak halkın bilgi alışverişini kontrol altında tutmak istiyorlardı. Bu seçenek de doğru olamaz.
- D seçeneği: Bölgedeki ticari faaliyetleri kolaylaştırmak: Ticari faaliyetleri kolaylaştırmak İtilaf Devletleri'nin öncelikli hedeflerinden biri olsa da, 12. maddenin asıl amacı bu değildi. Haberleşme kontrolü daha çok siyasi ve askeri amaçlara hizmet ediyordu.
Bu değerlendirmeler ışığında, Mondros'un 12. maddesinin İtilaf Devletleri açısından temel amacının Anadolu'daki direniş hareketlerinin örgütlenmesini engellemek olduğu sonucuna varabiliriz. Haberleşme araçlarını kontrol ederek, direnişin yayılmasını ve güçlenmesini önlemeyi amaçlıyorlardı.
Cevap B seçeneğidir.
