Bireyin kendi benliğine dışarıdan bakabilmesi, kendi davranışlarını ve düşüncelerini bir başkasının gözüyle değerlendirebilmesi yeteneğine ne ad verilir? Bu kavram, sembolik etkileşimcilik teorisinde önemli bir yer tutar.
A) Öznel benlik
B) Kendilik bilinci
C) Öz bilinç
D) Kendine yabancılaşma
Bu soru, bireyin kendini dışarıdan bir gözle değerlendirme yeteneğini ve bu kavramın sembolik etkileşimcilik teorisindeki yerini sorgulamaktadır. Şimdi seçenekleri adım adım inceleyelim:
- A) Öznel benlik: Bu kavram, bireyin içsel, spontane ve organize olmamış benlik deneyimini ifade eder. George Herbert Mead'in teorisinde "I" (Ben) olarak adlandırılır ve bireyin anlık tepkilerini, yaratıcılığını temsil eder. Soruda bahsedilen "dışarıdan bakma" yeteneğiyle doğrudan ilgili değildir.
- B) Kendilik bilinci: Bu terim genellikle bireyin kendi varlığının, düşüncelerinin ve duygularının farkında olması durumunu tanımlar. Daha genel bir kavramdır. Ancak soruda belirtilen "bir başkasının gözüyle değerlendirme" spesifikliğini tam olarak karşılamaz. "Öz bilinç" bu genel kavramın daha spesifik, sosyal bir boyutunu ifade eder.
- C) Öz bilinç: Bu kavram, bireyin kendini bir nesne olarak algılayabilmesi, başkalarının kendisi hakkındaki düşüncelerini içselleştirerek kendi davranışlarını ve düşüncelerini dışarıdan bir gözle değerlendirebilmesi yeteneğidir. George Herbert Mead'in sembolik etkileşimcilik teorisinde, bireyin "genelleştirilmiş öteki"nin tutumlarını alarak kendi benliğini (Me - Bana) oluşturmasıyla gelişir. Yani, birey başkalarının gözünden kendini görmeyi öğrenir. Soruda verilen tanım tam olarak bu yeteneği ifade etmektedir.
- D) Kendine yabancılaşma: Bu durum, bireyin kendi benliğinden, değerlerinden veya çevresinden kopukluk hissetmesi, kendini tanıyamaması veya kendi eylemlerine yabancılaşmasıdır. Sorudaki tanımın tam tersi bir durumu ifade eder.
Soruda bahsedilen "bireyin kendi benliğine dışarıdan bakabilmesi, kendi davranışlarını ve düşüncelerini bir başkasının gözüyle değerlendirebilmesi" yeteneği, sembolik etkileşimcilik teorisinde "öz bilinç" kavramıyla açıklanır. Bu, George Herbert Mead'in "Me" (Bana) olarak adlandırdığı, toplumsal etkileşimler sonucunda gelişen benlik boyutudur.
Cevap C seçeneğidir.