Hız büyüklüğü uzunluk ve zamandan türetilmiştir. İvme ise hızdaki değişim oranıdır. Kuvvet ise Newton'un ikinci yasasına göre kütle ve ivmenin çarpımıdır.
Bu bilgilere göre aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) Hız türetilmiş bir büyüklüktür
B) İvme türetilmiş bir büyüklüktür
C) Kuvvet temel bir büyüklüktür
D) Kütle temel bir büyüklüktür
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, fiziksel büyüklüklerin "temel" mi yoksa "türetilmiş" mi olduğunu anlamamız isteniyor. Fizikte bazı büyüklükler temel kabul edilir ve diğer tüm büyüklükler bu temel büyüklüklerden türetilir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Hız türetilmiş bir büyüklüktür
- Soru metninde açıkça belirtildiği gibi, "Hız büyüklüğü uzunluk ve zamandan türetilmiştir." Uzunluk ve zaman temel büyüklüklerdir. Hız, uzunluğun zamana bölünmesiyle elde edildiği için türetilmiş bir büyüklüktür. Bu ifade doğrudur.
- B) İvme türetilmiş bir büyüklüktür
- Soru metninde ivmenin "hızdaki değişim oranı" olduğu söyleniyor. Hız zaten türetilmiş bir büyüklüktür (uzunluk/zaman). İvme ise hızın zamana bölünmesiyle (yani (uzunluk/zaman)/zaman = uzunluk/zaman$^2$) elde edilir. Dolayısıyla ivme de temel büyüklüklerden (uzunluk ve zaman) türetilmiştir. Bu ifade doğrudur.
- C) Kuvvet temel bir büyüklüktür
- Soru metnine göre, "Kuvvet ise Newton'un ikinci yasasına göre kütle ve ivmenin çarpımıdır." Kuvvet = Kütle x İvme. Kütle temel bir büyüklüktür, ancak ivme türetilmiş bir büyüklüktür. Temel bir büyüklük ile türetilmiş bir büyüklüğün çarpımı sonucunda elde edilen büyüklük de türetilmiş olacaktır. Yani kuvvet, kütle, uzunluk ve zamandan türetilmiştir (Kuvvet = Kütle x Uzunluk / Zaman$^2$). Bu nedenle kuvvet, temel bir büyüklük değil, türetilmiş bir büyüklüktür. Bu ifade yanlıştır.
- D) Kütle temel bir büyüklüktür
- Fizikte 7 temel büyüklük vardır ve kütle (birimi kilogram) bunlardan biridir. Kütle, başka hiçbir büyüklükten türetilmez, doğrudan tanımlanır. Bu ifade doğrudur.
Yukarıdaki analizlere göre, yanlış olan ifade C seçeneğidir.
Cevap C seçeneğidir.