Bir araç 72 km/saat hızla giderken sürücü frene basıyor ve araç 4 saniyede duruyor. Buna göre aracın ivmesi kaç m/s²'dir? (Aracın ivmesi sabittir)
A) -2Sevgili öğrenciler, bu problemde bir aracın hızındaki değişimi ve bu değişime neden olan ivmeyi hesaplayacağız. İvme, bir cismin hızının birim zamandaki değişimidir. Hız azalıyorsa ivme negatif (yavaşlama), hız artıyorsa ivme pozitif (hızlanma) olur.
Soruda bize verilen bilgiler şunlardır:
Bizden istenen ise aracın ivmesi ($a$) kaç $\text{m/s}^2$'dir?
Fizik problemlerinde birimlerin tutarlı olması çok önemlidir. İvme $\text{m/s}^2$ cinsinden istendiği için, ilk hızımızı $\text{km/saat}$'ten $\text{m/s}$'ye çevirmemiz gerekiyor.
Şimdi ilk hızımızı dönüştürelim:
$v_0 = 72 \text{ km/saat} = 72 \times \frac{1000 \text{ m}}{3600 \text{ s}} = 72 \times \frac{10}{36} \text{ m/s} = 2 \times 10 \text{ m/s} = 20 \text{ m/s}$
Yani aracın ilk hızı $20 \text{ m/s}$'dir.
Hız, ivme ve zaman arasındaki ilişkiyi veren temel kinematik formül şudur:
$v = v_0 + at$
Burada:
Şimdi elimizdeki değerleri formüle yerleştirelim:
$0 = 20 + a \times 4$
Şimdi $a$ değerini bulmak için denklemi çözelim:
$-20 = 4a$
$a = \frac{-20}{4}$
$a = -5 \text{ m/s}^2$
Hesapladığımız ivme değeri $-5 \text{ m/s}^2$ çıktı. İvmenin negatif olması, aracın yavaşladığı, yani hızının azaldığı anlamına gelir. Bu da frene basan bir araç için beklenen bir durumdur.
Cevap D seçeneğidir.