Merhaba sevgili öğrenciler,
Osmanlı Devleti'nin yönetim yapısını anlamak, tarihimizi kavramak için çok önemlidir. Bu soruda, sancakların başında bulunan ve hem idari hem de askeri yetkilere sahip olan görevliyi bulmamız isteniyor. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Kadı: Kadı, Osmanlı Devleti'nde yargı işlerinden sorumlu olan görevlidir. Şer'i hukuku uygulayan, davalara bakan, evlenme, boşanma gibi hukuki işlemleri yürüten kişidir. İdari ve askeri yetkileri bulunmaz. Bu nedenle doğru cevap olamaz.
- B) Sancakbeyi: Sancakbeyi, Osmanlı idari teşkilatında bir sancağın (vilayet ile kaza arasında bir yönetim birimi) başında bulunan en yüksek dereceli görevlidir. Hem sancağın genel yönetiminden (idari) sorumlu hem de sancağın askeri birliklerinin komutanıdır (askeri). Sancakbeyi, sancağında asayişi sağlamak, vergileri toplamak ve savaş zamanında emrindeki tımarlı sipahilerle birlikte orduya katılmakla yükümlüdür. Soruda belirtilen "hem idari hem de askeri yetkilere sahip" tanımına tam olarak uymaktadır.
- C) Subaşı: Subaşı, şehir ve kasabalarda güvenliği sağlamakla görevli olan, günümüzdeki emniyet müdürü veya polis şefi benzeri bir görevlidir. Sancakbeyi'nin emrinde çalışır ve daha çok asayişi temin etme yetkisine sahiptir. Bir sancağın genel idaresinden veya askeri birliklerinin komutanlığından sorumlu değildir. Bu nedenle doğru cevap olamaz.
- D) Defterdar: Defterdar, Osmanlı Devleti'nde mali işlerden sorumlu olan görevlidir. Devletin gelir ve giderlerini hesaplar, bütçeyi düzenler ve hazineyi yönetir. İdari veya askeri yetkileri bulunmaz. Bu nedenle doğru cevap olamaz.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, Osmanlı'da sancakların başında bulunan ve hem idari hem de askeri yetkilere sahip olan görevli Sancakbeyi'dir.
Cevap B seçeneğidir.
