Birleşik zamanlı fiil nedir Test 2

10. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde rivayet birleşik zamanlı fiil kullanılmıştır?

A) Bu evi beş yıl önce almıştı.
B) Çocukken bu parka gelirmiş.
C) Yarın bu saatte uçak kalkmış olacak.
D) Her sabah aynı yoldan yürürdü.

Merhaba sevgili öğrenciler!

Bu soruda, fiillerin zaman çekimlerini ve özellikle "rivayet birleşik zamanlı fiil" yapısını ne kadar iyi anladığınızı ölçüyoruz. Hadi gelin, bu önemli konuyu adım adım inceleyelim ve doğru cevabı bulalım.

• Birleşik Zamanlı Fiil Nedir?

  Birleşik zamanlı fiiller, bir fiilin iki zaman veya kip eki almasıyla oluşur. Yani, basit bir zaman ekinden sonra bir de ek fiil eki (-idi, -imiş, -ise) gelir. Bu ek fiil ekleri, fiile farklı anlamlar katar.

• Rivayet Birleşik Zamanlı Fiil Nedir?

  Rivayet birleşik zamanlı fiiller, bir fiilin basit zaman ekinden sonra "-imiş" (rivayet eki) ekini almasıyla oluşur. Bu ek, eylemin başkasından duyulduğu, rivayet edildiği veya sonradan fark edildiği anlamını katar. Örneğin: "geliyormuş" (şimdiki zamanın rivayeti), "gelecekmiş" (gelecek zamanın rivayeti), "gelirmiş" (geniş zamanın rivayeti).

• Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
  • A) Bu evi beş yıl önce almıştı.

    Buradaki fiil "almıştı"dır. "Almak" fiiline önce "-mış" (duyulan geçmiş zaman eki), sonra "-tı" (ek fiilin hikaye eki) gelmiştir. Bu, "Duyulan Geçmiş Zamanın Hikayesi"dir. Yani bir "hikaye birleşik zamanlı fiil"dir.

  • B) Çocukken bu parka gelirmiş.

    Buradaki fiil "gelirmiş"tir. "Gelmek" fiiline önce "-ir" (geniş zaman eki), sonra "-miş" (ek fiilin rivayet eki) gelmiştir. Bu, "Geniş Zamanın Rivayeti"dir. İşte aradığımız "rivayet birleşik zamanlı fiil" budur!

  • C) Yarın bu saatte uçak kalkmış olacak.

    Buradaki yapı "kalkmış olacak"tır. Bu, "gelecek zamanın rivayeti" veya "hikayesi" şeklinde bir birleşik zamanlı fiil değildir. "Kalkmış" burada bir sıfat fiil (ortaç) olarak kullanılmıştır ve "olacak" yardımcı fiiliyle birleşerek farklı bir anlam (gelecekte tamamlanmış bir eylem) ifade eder. Soruda aranan tipte bir birleşik zamanlı fiil değildir.

  • D) Her sabah aynı yoldan yürürdü.

    Buradaki fiil "yürürdü"dür. "Yürümek" fiiline önce "-ür" (geniş zaman eki), sonra "-dü" (ek fiilin hikaye eki) gelmiştir. Bu, "Geniş Zamanın Hikayesi"dir. Yani bir "hikaye birleşik zamanlı fiil"dir.

Gördüğünüz gibi, sadece B seçeneğindeki fiil, basit bir zaman ekinden sonra "-miş" ekini alarak "rivayet birleşik zamanlı fiil" yapısını oluşturmuştur.

Cevap B seçeneğidir.