Bir terazi üzerinde, sol kefede $2^5 \cdot 4^2$ gram ağırlık bulunmaktadır. Terazinin dengede olması için sağ kefeye $8^x$ gram ağırlık konulması gerekmektedir. Buna göre $x$ değeri kaçtır?
A) 2Merhaba sevgili öğrenciler! Bu problemde, terazi dengesi ve üslü sayılar bilgilerimizi kullanarak bilinmeyen bir değeri bulacağız. Adım adım ilerleyelim ve bu soruyu kolayca çözelim.
1. Adım: Soruyu Anlayalım ve Hedefimizi Belirleyelim
Bir terazi dengede ise, sol kefedeki ağırlık ile sağ kefedeki ağırlık birbirine eşit olmalıdır. Sol kefede $2^5 \cdot 4^2$ gram, sağ kefede ise $8^x$ gram ağırlık var. Bizden istenen, bu eşitliği sağlayacak olan $x$ değerini bulmaktır.
2. Adım: Sol Kefedeki Ağırlığı Tek Bir Taban ve Üs Şeklinde Yazalım
Sol kefedeki ağırlık $2^5 \cdot 4^2$ gramdır. Üslü sayılarda çarpma işlemi yapabilmek için tabanların aynı olması işimizi kolaylaştırır. Bu yüzden $4$ sayısını $2$'nin bir kuvveti olarak yazalım:
Şimdi bu bilgiyi sol kefedeki ağırlık ifadesinde yerine koyalım:
Üssün üssü kuralını hatırlayalım: $(a^m)^n = a^{m \cdot n}$. Bu kuralı $(2^2)^2$ ifadesine uygulayalım:
Şimdi sol kefedeki ağırlık ifadesi şu hale geldi:
Tabanları aynı olan üslü sayıları çarparken üsleri toplarız: $a^m \cdot a^n = a^{m+n}$. Bu kuralı uygulayalım:
Yani, sol kefedeki toplam ağırlık $2^9$ gramdır.
3. Adım: Sağ Kefedeki Ağırlığı da Aynı Taban (2) Şeklinde Yazalım
Sağ kefedeki ağırlık $8^x$ gramdır. Sol kefedeki ağırlığı $2$ tabanında yazdığımız için, sağ kefedeki ağırlığı da $2$ tabanında yazmaya çalışalım:
Şimdi bu bilgiyi sağ kefedeki ağırlık ifadesinde yerine koyalım:
Yine üssün üssü kuralını uygulayalım: $(a^m)^n = a^{m \cdot n}$
Yani, sağ kefedeki ağırlık $2^{3x}$ gramdır.
4. Adım: Denklemi Kuralım ve $x$ Değerini Bulalım
Terazi dengede olduğuna göre, sol kefedeki ağırlık sağ kefedeki ağırlığa eşit olmalıdır:
Eğer iki üslü sayının tabanları eşitse ve bu sayılar birbirine eşitse, o zaman üsleri de birbirine eşit olmalıdır. Bu durumda:
$x$ değerini bulmak için denklemin her iki tarafını $3$'e bölelim:
5. Adım: Sonucu Kontrol Edelim
Bulduğumuz $x=3$ değerini sağ kefedeki ağırlık ifadesine koyarsak: $8^3$.
$8^3 = 8 \cdot 8 \cdot 8 = 64 \cdot 8 = 512$.
Sol kefedeki ağırlık $2^9 = 2 \cdot 2 \cdot 2 \cdot 2 \cdot 2 \cdot 2 \cdot 2 \cdot 2 \cdot 2 = 512$.
Gördüğümüz gibi, sol kefe ($512$ gram) ve sağ kefe ($512$ gram) birbirine eşit oldu. Demek ki $x=3$ doğru cevaptır.
Cevap B seçeneğidir.