Misak-ı Milli'nin kabulü sonrasında İtilaf Devletleri'nin İstanbul'u resmen işgal etmesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A) Padişahın tahttan indirilmesi
B) Milli mücadele hareketinin güçlenmesinden duyulan endişe
C) Osmanlı borçlarının ödenmemesi
D) Yeni bir anayasanın ilan edilmesi
Sevgili öğrenciler, bu soru, Kurtuluş Savaşı'mızın önemli dönüm noktalarından biri olan Misak-ı Milli'nin kabulü sonrasında yaşanan kritik bir olayı anlamamızı istiyor. Şimdi adım adım bu soruyu inceleyelim:
- Misak-ı Milli Nedir? Misak-ı Milli (Ulusal Ant), 28 Ocak 1920'de son Osmanlı Mebusan Meclisi tarafından kabul edilen ve Türk milletinin bağımsızlık ve toprak bütünlüğü konusundaki temel ilkelerini dünyaya ilan eden bir belgedir. Bu belge, işgalci devletlerin Osmanlı toprakları üzerindeki emellerine karşı açık bir duruş sergilemiştir.
- İtilaf Devletleri'nin Tepkisi: İtilaf Devletleri (özellikle İngiltere), Misak-ı Milli'nin kabulünü, Anadolu'da güçlenen milli mücadele hareketinin İstanbul'daki Osmanlı hükümetine de etki ettiğinin ve kendi işgal planlarını tehlikeye attığının bir göstergesi olarak algıladılar. Misak-ı Milli, onların Sevr Antlaşması taslağıyla belirlemeye çalıştıkları sınırları ve egemenlik anlayışını reddediyordu.
- İşgalin Temel Nedeni: İtilaf Devletleri, Misak-ı Milli'nin ilan edilmesiyle birlikte, milli mücadelenin İstanbul'daki resmi otoriteye de yansıdığını ve bu durumun kendi çıkarları için büyük bir tehdit oluşturduğunu düşündüler. Bu nedenle, milli mücadele hareketini bastırmak, Osmanlı Mebusan Meclisi'ni dağıtmak ve İstanbul'daki yönetimi tamamen kendi kontrolleri altına almak amacıyla 16 Mart 1920'de İstanbul'u resmen işgal ettiler. Bu işgalin temel amacı, milli iradenin temsil edildiği meclisi ortadan kaldırmak ve milli mücadelenin güçlenmesini engellemekti.
- Seçenekleri Değerlendirelim:
- A) Padişahın tahttan indirilmesi: Padişah, işgalden sonra da bir süre daha tahtta kalmıştır. İşgalin amacı padişahı indirmek değil, mevcut yönetimi kontrol altına almaktı.
- B) Milli mücadele hareketinin güçlenmesinden duyulan endişe: Misak-ı Milli'nin kabulü, milli mücadelenin sadece Anadolu'da değil, başkentte de etkili olduğunu gösterdi. Bu durum, İtilaf Devletleri'nin en büyük endişesiydi ve işgalin doğrudan nedeni oldu.
- C) Osmanlı borçlarının ödenmemesi: Osmanlı borçları (Düyun-u Umumiye) uzun süredir var olan bir sorundu ancak Misak-ı Milli sonrası İstanbul'un işgalinin doğrudan ve temel nedeni değildi. İşgal, siyasi ve askeri bir karardı.
- D) Yeni bir anayasanın ilan edilmesi: Yeni bir anayasa (Teşkilat-ı Esasiye Kanunu), İstanbul'un işgalinden ve Mebusan Meclisi'nin dağıtılmasından sonra, Ankara'da açılan Büyük Millet Meclisi tarafından 1921 yılında ilan edilmiştir. Dolayısıyla, işgalin nedeni bu olamaz.
Bu açıklamalar ışığında, Misak-ı Milli'nin kabulüyle milli mücadelenin kazandığı ivme ve bunun İtilaf Devletleri'nde yarattığı endişe, İstanbul'un resmen işgal edilmesinin temel nedenidir.
Cevap B seçeneğidir.