1. Aşağıdaki cümlelerin hangisinde öznel bir yargı vardır?
A) Türkiye'nin başkenti Ankara'dır.
B) İstanbul Boğazı iki kıtayı birbirine bağlar.
C) En güzel mevsim sonbahardır.
D) Su 100 derecede kaynar.
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, cümlelerin taşıdığı yargı türlerini ayırt etmemiz isteniyor. Özellikle öznel yargı ve nesnel yargı kavramlarını iyi anlamamız gerekiyor. Hadi bu kavramları kısaca hatırlayalım:
- Nesnel yargı: Kişiden kişiye değişmeyen, doğruluğu veya yanlışlığı kanıtlanabilen, herkes tarafından kabul gören yargılardır. Bilimsel gerçekler, istatistikler, tarihsel olaylar gibi bilgiler nesneldir.
- Öznel yargı: Kişinin kendi duygu, düşünce, beğeni veya yorumlarını içeren, kişiden kişiye değişebilen, kanıtlanması mümkün olmayan yargılardır. "Bence", "sanırım", "güzel", "çirkin" gibi ifadeler genellikle öznel yargılara işaret eder.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Türkiye'nin başkenti Ankara'dır.
Bu bir coğrafi bilgidir ve herkes tarafından kabul edilen bir gerçektir. Doğruluğu kanıtlanabilir. Bu nedenle nesnel bir yargıdır.
- B) İstanbul Boğazı iki kıtayı birbirine bağlar.
Bu da coğrafi bir bilgidir. İstanbul Boğazı'nın Avrupa ve Asya kıtalarını ayırdığı ve dolayısıyla birbirine bağladığı bilimsel bir gerçektir. Doğruluğu kanıtlanabilir. Bu nedenle nesnel bir yargıdır.
- C) En güzel mevsim sonbahardır.
"En güzel" ifadesi kişisel bir beğeni ve yoruma dayanır. Bir kişi için sonbahar en güzel mevsimken, başka bir kişi için yaz veya ilkbahar en güzel olabilir. Bu yargının doğruluğu veya yanlışlığı kanıtlanamaz, kişiden kişiye değişir. Bu nedenle öznel bir yargıdır.
- D) Su 100 derecede kaynar.
Bu, standart atmosfer basıncında suyun kaynama noktasıyla ilgili bilimsel bir gerçektir. Deneylerle kanıtlanabilir ve herkes tarafından kabul edilir. Bu nedenle nesnel bir yargıdır.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, kişisel bir beğeni ve yoruma dayanan yargının C seçeneğinde olduğunu görüyoruz.
Cevap C seçeneğidir.
