Akraba evlilikleri, genetik hastalıkların görülme sıklığını etkileyen önemli bir faktördür. Bu soruyu adım adım inceleyelim:
- Akraba Evliliklerinin Genetik Etkisi: Akraba evlilikleri, ortak atalardan gelen genlerin paylaşılma olasılığını artırır. Bu durum, toplumda nadir görülen çekinik (resesif) genlerin, her iki ebeveynden de çocuğa geçme ve hastalık oluşturma riskini önemli ölçüde yükseltir. Çünkü akraba olan bireylerin aynı çekinik hastalığı taşıyıcı olma ihtimali, akraba olmayan bireylere göre daha fazladır.
- Otozomal Çekinik Hastalıklar: Akraba evlilikleri sonucunda sıklığı artan hastalıklar genellikle otozomal çekinik kalıtım gösteren hastalıklardır. Bu tür hastalıkların ortaya çıkması için bireyin hastalığa neden olan genin iki kopyasını da (birini anneden, diğerini babadan) alması gerekir. Eğer her iki ebeveyn de bu genin taşıyıcısı ise, çocuklarının hasta olma olasılığı %25'tir.
- A) Fenilketonüri: Otozomal çekinik kalıtılan bir metabolizma hastalığıdır. Akraba evlilikleri bu hastalığın görülme sıklığını artırır.
- B) Orak hücre anemisi: Otozomal çekinik kalıtılan bir kan hastalığıdır. Akraba evlilikleri bu hastalığın görülme sıklığını artırır.
- C) Down sendromu: Down sendromu, bir kromozom anomalisidir. Genellikle 21. kromozomun fazladan bir kopyasının bulunması (Trizomi 21) sonucu ortaya çıkar. Bu durum, mayoz bölünme sırasında kromozomların ayrılmaması (ayrılmama olayı) nedeniyle meydana gelir ve akraba evlilikleriyle doğrudan bir ilişkisi yoktur. Down sendromunun en bilinen risk faktörü ileri anne yaşıdır. Yani, akraba evlilikleri Down sendromunun görülme sıklığını artırmaz.
- D) Kistik fibrozis: Otozomal çekinik kalıtılan, özellikle solunum ve sindirim sistemini etkileyen bir hastalıktır. Akraba evlilikleri bu hastalığın görülme sıklığını artırır.
Bu bilgiler ışığında, akraba evlilikleri sonucunda görülme sıklığı artmayan durum Down sendromudur.
Cevap C seçeneğidir.
