Bir hücrenin mitoz bölünme geçirdiği biliniyorsa, bu hücre için aşağıdakilerden hangisi kesinlikle doğrudur?
A) Kromozom sayısı yarıya inmiştir
B) DNA miktarı sabit kalmıştır
C) Genetik çeşitlilik oluşmuştur
D) Sadece üreme hücrelerinde görülür
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, mitoz bölünme geçiren bir hücre için hangi ifadenin kesinlikle doğru olduğunu bulmamız isteniyor. Mitoz bölünme, hücrelerin büyüme, gelişme, doku onarımı ve eşeysiz üreme gibi temel yaşamsal faaliyetleri için gerçekleştirdiği bir bölünme türüdür. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Kromozom sayısı yarıya inmiştir
- Mitoz bölünmenin temel amacı, ana hücrenin kromozom sayısını ve genetik yapısını koruyarak iki özdeş yavru hücre oluşturmaktır.
- Kromozom sayısının yarıya inmesi, mayoz bölünmeye özgü bir durumdur ve üreme hücrelerinin (gametlerin) oluşumunda görülür.
- Bu nedenle, A seçeneği yanlıştır.
- B) DNA miktarı sabit kalmıştır
- Bir hücre mitoz bölünmeye başlamadan önce, interfaz evresinin S fazında DNA'sını eşler (replike eder). Bu sayede, başlangıçtaki DNA miktarının iki katına çıkar. Örneğin, başlangıçta $C$ kadar DNA'sı olan bir hücre, S fazından sonra $2C$ kadar DNA'ya sahip olur.
- Mitoz bölünme (profaz, metafaz, anafaz, telofaz) boyunca bu $2C$ DNA miktarı hücre içinde korunur.
- Bölünme tamamlandığında (sitokinez ile), bu $2C$ DNA miktarı iki yavru hücreye eşit olarak dağıtılır ve her bir yavru hücre tekrar $C$ kadar DNA'ya sahip olur. Bu $C$ miktarı, başlangıçtaki ana hücrenin DNA miktarı ile aynıdır.
- Dolayısıyla, mitoz bölünme sonucunda oluşan yavru hücrelerin DNA miktarı, ana hücrenin DNA miktarı ile aynı kalır. Bu, genetik bilginin nesiller boyu korunmasını sağlar.
- Bu nedenle, B seçeneği kesinlikle doğrudur.
- C) Genetik çeşitlilik oluşmuştur
- Mitoz bölünme, genetik olarak ana hücreyle tamamen aynı olan iki yavru hücre üretir.
- Genetik çeşitlilik, mayoz bölünme sırasında görülen krossing-over (parça değişimi) ve homolog kromozomların rastgele ayrılması gibi olaylar sonucunda oluşur.
- Bu nedenle, C seçeneği yanlıştır.
- D) Sadece üreme hücrelerinde görülür
- Mitoz bölünme, vücut hücrelerinde (somatik hücrelerde) büyüme, gelişme, yaraların iyileşmesi ve yıpranan dokuların yenilenmesi gibi amaçlarla gerçekleşir.
- Üreme hücrelerinin (gametlerin) oluşumu ise mayoz bölünme ile sağlanır.
- Bu nedenle, D seçeneği yanlıştır.
Yukarıdaki açıklamalar ışığında, mitoz bölünme geçiren bir hücre için kesinlikle doğru olan ifade, DNA miktarının sabit kalmasıdır (yani, oluşan yavru hücrelerdeki DNA miktarının ana hücredekiyle aynı olmasıdır).
Cevap B seçeneğidir.
