Program geliştirme süreci, bir eğitim programının tasarlanmasından uygulanmasına ve değerlendirilmesine kadar uzanan sistematik bir yaklaşımdır. Bu sürecin ilk ve en kritik adımlarından biri "İhtiyaç Analizi" yapmaktır.
İhtiyaç analizi, mevcut durum ile arzu edilen durum arasındaki farkı, yani bir "ihtiyacı" belirleme sürecidir. Bu analiz sayesinde, bir eğitim programına neden ihtiyaç duyulduğu, kimlerin bu programa ihtiyacı olduğu ve bu programın neleri içermesi gerektiği ortaya çıkarılır. Şimdi seçenekleri inceleyelim:
- A) Nasıl öğretelim? Bu soru, öğretim yöntemleri, stratejileri, materyalleri ve dersin işleniş biçimiyle ilgilidir. İhtiyaç analizi yapıldıktan ve neyin öğretileceği belirlendikten sonra ele alınan bir aşamadır. Yani, programın tasarım ve uygulama aşamalarıyla ilişkilidir.
- B) Neyi öğretelim? İşte bu soru, ihtiyaç analizinin doğrudan yanıt aradığı temel sorudur. İhtiyaç analizi, öğrencilerin, toplumun veya bir mesleğin hangi bilgi, beceri, tutum veya değerlere sahip olması gerektiğini, yani hangi eksikliklerin giderilmesi gerektiğini ortaya koyar. Bu eksiklikler de programın içeriğini, yani "neyin öğretileceğini" belirler. Örneğin, bir şirkette çalışanların yeni bir yazılımı kullanma becerisi eksikse, ihtiyaç analizi bu eksikliği belirler ve programın "yeni yazılımın kullanımı"nı öğretmesi gerektiğini ortaya koyar.
- C) Ne kadar öğrettik? Bu soru, programın sonunda yapılan değerlendirme ve ölçme süreçleriyle ilgilidir. Öğrencilerin öğrenme düzeylerini, programın hedeflerine ne kadar ulaşıldığını belirlemeye yöneliktir. Program geliştirme sürecinin son aşamalarından biridir.
- D) Niçin öğretelim? Bu soru, eğitimin genel felsefesi, amaçları ve hedefleriyle ilgilidir. Daha çok eğitimin genel vizyonu ve misyonuyla bağlantılıdır. İhtiyaç analizi, belirli bir programın "niçin" gerekli olduğunu ortaya koymaya yardımcı olsa da, doğrudan yanıt aradığı soru, belirlenen ihtiyacı gidermek için "neyin" öğretilmesi gerektiğidir. "Niçin" sorusu daha çok programın genel hedeflerini ve gerekçesini belirlerken, "neyi" sorusu içeriği doğrudan şekillendirir.
Sonuç olarak, ihtiyaç analizi, bir eğitim programının içeriğini ve hedeflerini belirlemede temel bir rol oynar. Bu analiz sayesinde, programın gerçekten gerekli olan bilgi ve becerileri kazandırması sağlanır.
Cevap B seçeneğidir.
