Kapitalist sistemde bir işçinin 8 saatlik çalışması sonucunda 400 liralık değer ürettiği, ancak kendisine 100 lira ücret ödendiği durumda, Marx'a göre artı değer miktarı kaç liradır?
A) 100Sevgili öğrenciler, bu soru kapitalist sistemin temel dinamiklerinden biri olan "artı değer" kavramını anlamamızı istiyor. Karl Marx'ın ekonomik teorisinde artı değer, işçinin ürettiği toplam değer ile işçiye ödenen ücret arasındaki farkı ifade eder. Yani, işçinin karşılığını almadığı, kapitalist tarafından el konulan emek kısmıdır.
Soruda açıkça belirtildiği gibi, bir işçi 8 saatlik çalışması sonucunda 400 liralık bir değer üretmektedir. Bu, işçinin emeğiyle ortaya çıkardığı toplam ekonomik büyüklüktür.
Yine soruda verildiği üzere, işçiye bu 8 saatlik çalışması karşılığında 100 lira ücret ödenmektedir. Bu miktar, işçinin emeğinin karşılığı olarak aldığı paradır.
Marx'a göre artı değer (surplus value), işçinin ürettiği toplam değerden, işçiye ödenen ücretin çıkarılmasıyla bulunur. Bu, kapitalistin işçinin emeğinden elde ettiği kârın temel kaynağıdır.
Şimdi elimizdeki verileri kullanarak hesaplamayı yapalım:
Artı Değer = İşçinin Ürettiği Toplam Değer - İşçiye Ödenen Ücret
Artı Değer = 400 lira - 100 lira
Artı Değer = 300 lira
Bu durumda, işçinin ürettiği 400 liralık değerin 100 lirası kendisine ücret olarak ödenirken, kalan 300 liralık kısım kapitalist tarafından artı değer olarak elde edilmektedir. Bu 300 lira, işçinin karşılığını almadığı emeğin parasal karşılığıdır.
Cevap C seçeneğidir.
