Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, verilen cümledeki altı çizili sözcüğün yapısını inceleyeceğiz. Türkçede kelimelerin yapısı genellikle basit, türemiş veya birleşik olmak üzere üç ana başlıkta incelenir. Şimdi "düşüncelerimde" kelimesini adım adım inceleyelim:
- Öncelikle, altı çizili kelimemiz "düşüncelerimde"dir.
- Bir kelimenin yapısını belirlerken, o kelimenin kökünü bulmak ve aldığı ekleri incelemek çok önemlidir.
- "Düşüncelerimde" kelimesinin kökü, bir fiil olan "düşünmek"tir.
- "Düşünmek" fiil köküne "-ce" eki gelerek "düşünce" kelimesi oluşmuştur. Buradaki "-ce" eki, fiilden isim yapan bir yapım ekidir. Yapım ekleri, kelimenin anlamını ve türünü değiştirerek yeni bir kelime türetir. "Düşünmek" (fiil) iken, "düşünce" (isim) olmuştur.
- "Düşünce" kelimesi, "-ler" (çoğul eki), "-im" (iyelik eki) ve "-de" (bulunma hâl eki) gibi çekim eklerini almıştır. Çekim ekleri, kelimenin anlamını değiştirmez, sadece cümledeki görevini veya aitliğini belirtir. Bir kelime yapım eki aldıktan sonra türemiş kabul edilir ve aldığı çekim ekleri bu yapıyı değiştirmez.
- Yapım eki alarak yeni bir anlam kazanmış kelimelere türemiş kelime denir. "Düşünmek" fiilinden "düşünce" isminin türemesi, bu kelimeyi türemiş yapmıştır.
- Diğer seçenekleri de kısaca hatırlayalım:
- Basit kelimeler: Hiç yapım eki almamış, sadece kök halinde olan veya sadece çekim eki almış kelimelerdir (örneğin: ev, evler, eve).
- Birleşik kelimeler: İki veya daha fazla kelimenin birleşmesiyle oluşan kelimelerdir (örneğin: gecekondu, hanımeli).
- Pekişik: Bu seçenek, kelime yapısı türlerinden biri değildir. Genellikle sıfat veya zarfların anlamını güçlendirmek için kullanılan bir pekiştirme biçimidir (örneğin: sapsarı, tertemiz).
- Sonuç olarak, "düşüncelerimde" kelimesi, "düşün-" fiil kökünden "-ce" yapım eki alarak türediği için yapısı bakımından türemiş bir kelimedir.
Cevap B seçeneğidir.
