"Bir düşünceyi aktarırken somut veriler kullanmak, anlatımı daha inandırıcı kılar. Örneğin, 'Türkiye'de kütüphane sayısı son beş yılda %15 artmıştır.' ifadesi, 'Kütüphanelerin sayısı arttı.' ifadesinden daha etkilidir."
Bu parçada vurgulanan düşünceyi geliştirme yolu aşağıdakilerden hangisidir?
A) Benzetme
B) Tanık gösterme
C) Sayısal verilerden yararlanma
D) Karşılaştırma
Sevgili öğrenciler, bu soruda bir düşünceyi daha inandırıcı kılmak için hangi anlatım yolunun kullanıldığı soruluyor. Parçayı dikkatlice inceleyelim:
- Parça, bir düşünceyi aktarırken somut veriler kullanmanın anlatımı daha inandırıcı yaptığını belirtiyor.
- Ardından bir örnek veriyor: "'Türkiye'de kütüphane sayısı son beş yılda %15 artmıştır.' ifadesi, 'Kütüphanelerin sayısı arttı.' ifadesinden daha etkilidir."
- Bu örnekte, ilk ifade ("%15 artmıştır") belirli bir oran ve zaman dilimi (son beş yıl) içerirken, ikinci ifade ("Kütüphanelerin sayısı arttı.") genel ve belirsizdir.
- %15 gibi bir oran, doğrudan bir sayısal veridir. Bu sayısal veri, kütüphane sayısındaki artışı somutlaştırır ve okuyucunun zihninde daha net bir tablo oluşturur.
- Genel bir ifade yerine somut ve ölçülebilir bir veri kullanmak, iddiayı kanıtlar niteliktedir ve bu da anlatımın inandırıcılığını artırır.
- Seçeneklere baktığımızda:
- A) Benzetme: İki farklı şey arasında ortak özelliklerden yola çıkarak yapılan ilişkilendirmedir. Parçada böyle bir durum yoktur.
- B) Tanık gösterme: Bir düşünceyi desteklemek için alanında uzman veya tanınmış bir kişinin sözünü alıntılamaktır. Parçada alıntı bir söz bulunmamaktadır.
- C) Sayısal verilerden yararlanma: Bir düşünceyi desteklemek için istatistiksel bilgiler, oranlar, yüzdeler veya somut sayılar kullanmaktır. Parçadaki "%15" ifadesi tam olarak bunu karşılamaktadır.
- D) Karşılaştırma: İki veya daha fazla varlık, kavram ya da durum arasındaki benzerlikleri ve farklılıkları ortaya koymaktır. Parçada iki ifade karşılaştırılsa da (etkililik açısından), asıl vurgu ve inandırıcılığı sağlayan unsur karşılaştırmanın kendisi değil, karşılaştırılan ifadelerden birindeki sayısal veridir. Yani, karşılaştırma bir araçtır ancak asıl geliştirme yolu sayısal veridir.
Bu nedenle, parçada vurgulanan düşünceyi geliştirme yolu, somut ve ölçülebilir bilgiler sunan sayısal verilerden yararlanmaktır.
Cevap C seçeneğidir.
