Merhaba sevgili öğrenciler,
Bu soruyu çözmek için Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nin tarihsel bağlamını ve temel hükümlerini anlamamız gerekiyor. Adım adım ilerleyelim:
-
Montrö Boğazlar Sözleşmesi Öncesi Durum: Birinci Dünya Savaşı'ndan sonra imzalanan Lozan Barış Antlaşması (1923) ile Türk Boğazları'nın statüsü belirlenmişti. Bu antlaşmaya göre, Boğazlar'ın her iki yakası da askerden arındırılmış (askersizleştirilmiş) olacak ve Boğazlar'ın yönetimi uluslararası bir komisyona bırakılacaktı. Bu durum, Türkiye'nin egemenliğini kısıtlayan ve güvenlik endişeleri yaratan bir durumdu.
-
Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nin Nedenleri: 1930'lu yıllarda Avrupa'da artan gerginlikler, İtalya'nın yayılmacı politikaları ve Almanya'nın silahlanması gibi uluslararası gelişmeler, Türkiye'nin Boğazlar üzerindeki askersizleştirilmiş statüsünü değiştirmesi için uygun bir zemin oluşturdu. Türkiye, bu durumu uluslararası arenada dile getirerek Boğazlar üzerindeki tam egemenliğini yeniden kazanmak istedi.
-
Montrö Boğazlar Sözleşmesi (1936): Türkiye'nin diplomatik çabaları sonucunda, 1936 yılında İsviçre'nin Montrö kentinde bir konferans düzenlendi. Bu konferansta imzalanan Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile Lozan Antlaşması'nın Boğazlar ile ilgili hükümleri değiştirildi.
-
Sözleşmenin Getirdiği Değişiklik: Montrö Boğazlar Sözleşmesi'nin en önemli sonuçlarından biri, Boğazlar Komisyonu'nun kaldırılması ve Boğazlar üzerindeki tam egemenliğin Türkiye'ye devredilmesiydi. Ayrıca, ve sorumuzla doğrudan ilgili olarak, Türkiye'nin Boğazlar bölgesini askerden arındırma (askersizleştirme) yükümlülüğü sona erdirildi. Bu sayede Türkiye, Boğazlar bölgesine asker yerleştirme ve tahkimat yapma hakkını yeniden kazandı. Yani, kendi topraklarındaki boğazların askersizleştirilmiş statüsünü sona erdiren ülke Türkiye'nin kendisiydi.
-
Sonuç: Montrö Boğazlar Sözleşmesi, Türkiye'nin Boğazlar üzerindeki tam egemenliğini yeniden tesis etmiş ve Boğazlar'daki askersizleştirilmiş statüsünü sona erdirerek Türkiye'nin bu bölgeyi askerileştirmesine olanak tanımıştır.
Bu bilgiler ışığında, Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile boğazlardaki askersizleştirilmiş statüsü sona erdirilen ülke Türkiye'dir.
Cevap C seçeneğidir.
