Fiilimsiler 8. sınıf test Test 1

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde isim-fiil (mastar) kullanılmıştır?

A) Koşarak okula gitti.
B) Yemek yemeyi çok seviyor.
C) Gülen gözleriyle baktı.
D) Okuyan insanlar daha başarılı olur.

Merhaba sevgili öğrenciler!

İsim-fiiller (mastarlar), fiillere gelerek onları isim yapan eklerdir. Bu ekler genellikle -ma/-me, -ış/-iş/-uş/-üş ve -mak/-mek'tir. Bir fiil bu eklerden birini aldığında, cümlede bir eylemin adı olur ve bir isim gibi görev yapar.

Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim ve hangi kelimelerin hangi fiilimsi türüne ait olduğunu bulalım:

• A) Koşarak okula gitti.

  Bu cümlede "koşarak" kelimesi, "koşmak" fiiline -arak/-erek eki getirilerek oluşturulmuştur. Bu ek, fiili zarf yapar ve eylemin nasıl yapıldığını belirtir. Dolayısıyla "koşarak" bir zarf-fiildir (bağ-fiil).

• B) Yemek yemeyi çok seviyor.

  Bu cümlede "yemeyi" kelimesi, "yemek" (fiil) köküne -me (isim-fiil eki) ve ardından belirtme hâl eki (-yi) getirilerek oluşturulmuştur. "Yemeyi" burada bir eylemin adını karşılamakta ve cümlenin nesnesi görevini üstlenmektedir. Bu nedenle "yemeyi" bir isim-fiildir.

• C) Gülen gözleriyle baktı.

  Bu cümlede "gülen" kelimesi, "gülmek" fiiline -en/-an eki getirilerek oluşturulmuştur. Bu ek, fiili sıfat yapar ve kendisinden sonra gelen ismi (gözler) niteler. Dolayısıyla "gülen" bir sıfat-fiildir (ortaç).

• D) Okuyan insanlar daha başarılı olur.

  Bu cümlede "okuyan" kelimesi, "okumak" fiiline -an/-en eki getirilerek oluşturulmuştur. Tıpkı C seçeneğinde olduğu gibi, bu ek de fiili sıfat yapar ve kendisinden sonra gelen ismi (insanlar) niteler. Dolayısıyla "okuyan" bir sıfat-fiildir (ortaç).

Yukarıdaki incelemeler sonucunda, -me eki alarak isim görevi üstlenen kelimenin "yemeyi" olduğu ve bunun bir isim-fiil olduğu açıkça görülmektedir.

Cevap B seçeneğidir.