Bu soruda, verilen cümlede parantezle belirtilen yere hangi noktalama işaretinin gelmesi gerektiğini bulacağız. Noktalama işaretleri, cümlelerimizi daha anlaşılır hale getiren ve okumayı kolaylaştıran önemli yardımcılarımızdır.
- Öncelikle cümleyi dikkatlice inceleyelim: "Matematik dersinden 95( ) Türkçe dersinden 85 aldım."
- Cümle, iki farklı dersten alınan not bilgisini birbiriyle ilişkilendiriyor.
- İlk kısım "Matematik dersinden 95" ifadesi, aslında 'Matematik dersinden 95 aldım' anlamını taşır ve kendi içinde tamamlanmış bir yargı bildirir. İkinci kısım ise "Türkçe dersinden 85 aldım" şeklindedir ve bu da kendi içinde tamamlanmış bir yargıdır.
- Yani, cümlede anlamca birbirine bağlı olan, ancak yapısal olarak bağımsız birer yargı bildiren iki ayrı bölüm bulunmaktadır.
- Şimdi seçenekleri değerlendirelim:
- A) Nokta (.): Nokta, tamamlanmış ve bitmiş bir cümlenin sonuna konur. Burada cümle devam ettiği için nokta kullanılamaz.
- B) Virgül (,): Virgül, eş görevli kelime ve kelime gruplarını ayırmak, sıralı cümleleri ayırmak gibi görevlerde kullanılır. Ancak burada ayrılan ifadeler, virgülün ayırabileceğinden daha güçlü bir ayrım gerektiren, kendi içinde bağımsız yargı taşıyan ifadelerdir. Bu tür durumlarda virgül yetersiz kalır.
- C) Noktalı virgül (;): Noktalı virgül, cümle içinde virgüllerle ayrılmış tür veya takımları birbirinden ayırmak için ya da öğeleri arasında virgül bulunmasa bile, anlamca birbirine bağlı bağımsız cümleleri birbirinden ayırmak için kullanılır. Bizim örneğimizde, "Matematik dersinden 95" ifadesi (burada 'aldım' fiili düşmüş olsa da anlamca tamamlanmış bir yargı bildirir) ile "Türkçe dersinden 85 aldım" ifadesi, kendi içlerinde bağımsız birer yargı bildiren, ancak anlamca birbirine bağlı cümlelerdir. Bu tür durumlarda, noktalı virgül, bu iki bağımsız yargıyı birbirinden daha güçlü bir şekilde ayırırken, cümledeki genel akışı ve anlam bütünlüğünü de korur.
- D) İki nokta (:): İki nokta, bir açıklama yapılacağı zaman, örnekler verileceği zaman veya doğrudan alıntı yapılacağı zaman kullanılır. Burada böyle bir durum söz konusu değildir.
- Bu durumda, iki bağımsız yargıyı (not bilgisini) birbirinden ayırmak ve aralarındaki anlam ilişkisini korumak için en uygun noktalama işareti noktalı virgüldür.
Cevap C seçeneğidir.