Posner'e göre, öğretmenin sınıf içinde fiilen uyguladığı, planlanan programdan sapmalar gösterebilen program türü aşağıdakilerden hangisidir?
A) Örtük program
B) Uygulanan program
C) Resmi program
D) Değerlendirilen program
Sevgili öğrenciler, bu soru Posner'in program türleri sınıflandırmasıyla ilgili önemli bir kavramı anlamamızı istiyor. Bir programın sadece kağıt üzerinde kalmadığını, sınıf içinde farklı şekillerde hayat bulduğunu unutmayın. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Örtük program: Bu program, okulun veya sınıfın resmi olarak planlamadığı, ancak öğrencilerin okul ortamında edindiği değerler, tutumlar, inançlar ve sosyal normlardır. Örneğin, sıraya girme, arkadaşına yardım etme gibi davranışlar örtük programın bir parçasıdır. Soruda bahsedilen "fiilen uygulama" ve "planlanan programdan sapma" durumu daha çok öğretmenin bilinçli eylemleriyle ilgilidir, örtük program ise daha çok ortamın kendiliğinden oluşturduğu bir öğrenme alanıdır.
- B) Uygulanan program: İşte bu seçenek sorumuzun tam karşılığıdır! Uygulanan program, öğretmenin sınıf içinde dersi işlerken, planlanan (resmi) programı kendi yorumuyla, öğrencilerin ihtiyaçlarına göre, o anki koşullara göre fiilen hayata geçirdiği programdır. Öğretmen, resmi programda yazanları aynen uygulamak yerine, kendi deneyimlerini, sınıfın dinamiklerini ve öğrencilerin ilgilerini göz önünde bulundurarak bazı değişiklikler yapabilir, bazı konulara daha fazla veya daha az zaman ayırabilir. Bu durum, planlanan programdan sapmalar gösterebilir.
- C) Resmi program: Bu, devlet tarafından veya eğitim kurumları tarafından belirlenmiş, yazılı belgelerde (ders kitapları, müfredat, öğretim programları) yer alan, hedefleri, içerikleri, öğrenme-öğretme süreçlerini ve değerlendirme yaklaşımlarını açıkça belirten programdır. Yani, "ne öğretilmesi gerektiği"ni gösteren planlı programdır. Soru ise "fiilen uygulanan" kısmına odaklanıyor.
- D) Değerlendirilen program: Bu program, öğrencilerin öğrenme çıktılarını ölçmek ve değerlendirmek için kullanılan testler, sınavlar, projeler ve diğer değerlendirme araçları aracılığıyla ortaya çıkan programdır. Yani, öğrencilerin ne kadar öğrendiğini veya hangi hedeflere ulaştığını belirlemek için kullanılan programdır.
Soruda, öğretmenin sınıf içinde "fiilen uyguladığı" ve "planlanan programdan sapmalar gösterebilen" program türü sorulmaktadır. Bu tanım, öğretmenin kendi yorumu ve uygulamalarıyla şekillenen programı ifade eder ki bu da "Uygulanan program"dır.
Cevap B seçeneğidir.
