Aşağıdakilerden hangisi ters orantıya örnek olabilir?
A) Bir arabanın hızı ile aldığı yol
B) Bir işçi sayısı ile işin bitme süresi
C) Bir malın fiyatı ile miktarı
D) Bir öğrencinin çalışma süresi ile notu
Merhaba sevgili öğrenciler!
Bu soruda, ters orantı kavramını anlamamız ve günlük hayattan bir örneğini bulmamız isteniyor. Haydi, adım adım inceleyelim:
- Ters Orantı Nedir?
İki nicelikten biri artarken diğeri aynı oranda azalıyorsa veya biri azalırken diğeri aynı oranda artıyorsa, bu nicelikler ters orantılıdır denir. Yani, birinin değeri büyüdükçe diğerinin değeri küçülür ve çarpımları sabit kalır.
- Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Bir arabanın hızı ile aldığı yol:
Eğer belirli bir zaman diliminde (örneğin 1 saatte) bakarsak, bir arabanın hızı arttıkça aldığı yol da artar. Hız azalırsa, aldığı yol da azalır. Bu, doğru orantıya bir örnektir.
- B) Bir işçi sayısı ile işin bitme süresi:
Bir işi yapmak için çalışan işçi sayısı arttıkça, işin bitme süresi kısalır (iş daha çabuk biter). İşçi sayısı azaldıkça, işin bitme süresi uzar (iş daha geç biter). Bu, tam olarak ters orantının tanımına uyar.
- C) Bir malın fiyatı ile miktarı:
Bu ilişki genellikle sabit bir bütçe üzerinden düşünülürse ters orantılı gibi görünebilir (fiyat artarsa aynı parayla daha az mal alınır). Ancak genel olarak "bir malın fiyatı ile miktarı" arasındaki ilişki, arz ve talep gibi ekonomik faktörlere bağlıdır ve her zaman matematiksel bir ters orantı değildir. Örneğin, bir malın fiyatı artınca talebi azalabilir ama bu her zaman matematiksel bir ters orantı denklemiyle ifade edilmez.
- D) Bir öğrencinin çalışma süresi ile notu:
Genellikle, bir öğrencinin çalışma süresi arttıkça aldığı not da artma eğilimindedir. Çalışma süresi azalırsa, notu da düşme eğilimindedir. Bu, doğru orantıya bir örnektir.
Yukarıdaki incelemeler sonucunda, işçi sayısı ile işin bitme süresi arasındaki ilişkinin ters orantıya en uygun örnek olduğu açıkça görülmektedir.
Cevap B seçeneğidir.
