Merhaba sevgili öğrenciler,
Motorun kalbindeki önemli sistemlerden biri olan supap (valf) sisteminin nasıl çalıştığını ve hangi parça tarafından kontrol edildiğini adım adım inceleyelim.
- Supap Sistemi Nedir?
Supaplar, motorun silindirlerine yakıt-hava karışımının girmesini (emme supabı) ve yanmış egzoz gazlarının dışarı atılmasını (egzoz supabı) sağlayan kapakçıklardır. Bu supapların doğru zamanda açılıp kapanması, motorun verimli çalışması için hayati öneme sahiptir.
- Seçenekleri İnceleyelim:
- A) Krank mili: Krank mili, pistonların doğrusal hareketini dairesel harekete çeviren ana mildir. Motorun gücünü tekerleklere iletmek için temel bir rol oynar, ancak supapları doğrudan çalıştırmaz. Krank mili, bir zincir veya kayış vasıtasıyla eksantrik miline bağlıdır ve onun dönmesini sağlar, ancak supapları açıp kapatan doğrudan parça değildir.
- B) Piston: Piston, silindir içinde yukarı ve aşağı hareket ederek yakıt-hava karışımını sıkıştırır ve yanma sonucu oluşan basıncı krank miline iletir. Supapların açılıp kapanmasıyla doğrudan bir görevi yoktur.
- C) Eksantrik (kam) mili: İşte doğru cevabımız! Eksantrik mili, üzerinde "kam" adı verilen özel şekilli çıkıntılar (lob'lar) bulunan bir mildir. Bu kamlar, mil döndükçe supap iticilerine (lifter), itici çubuklara ve külbütör kollarına basarak supapların belirli zamanlarda açılıp kapanmasını sağlar. Eksantrik mili, krank milinden aldığı hareketle senkronize bir şekilde döner ve supap zamanlamasını (valf trigerini) ayarlar. Bu sayede motorun emme, sıkıştırma, yanma ve egzoz zamanlamaları doğru bir şekilde gerçekleşir.
- D) Volan: Volan, krank milinin sonunda bulunan ağır bir disktir. Motorun düzgün çalışmasını sağlamak için dönme enerjisini depolar ve motorun rölantide bile istikrarlı çalışmasına yardımcı olur. Ayrıca marş motorunun ilk hareketi vermesi için bir dişli çemberi içerir. Supapların çalıştırılmasıyla doğrudan bir ilgisi yoktur.
- Sonuç:
Supapların doğru zamanda açılıp kapanmasını sağlayan ve motorun zamanlamasını kontrol eden ana parça eksantrik (kam) milidir. Üzerindeki kamlar sayesinde supapları iterek açar ve yaylar sayesinde kapanmalarını sağlar.
Cevap C seçeneğidir.