Sevgili öğrenciler, bu soruda maddelerin geçirdiği değişim türlerini anlamamız gerekiyor. Maddeler iki ana türde değişim geçirebilir:
- Fiziksel Değişim: Maddenin sadece dış görünüşü (şekli, boyutu, hali) değişir, kimyasal yapısı aynı kalır. Yeni bir madde oluşmaz. Bu tür değişimler genellikle geri döndürülebilir.
- Kimyasal Değişim: Maddenin iç yapısı değişir, yeni maddeler oluşur. Maddenin kimyasal özellikleri tamamen farklılaşır. Bu tür değişimler genellikle geri döndürülemez.
Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Sütten yoğurt yapılması: Bu bir kimyasal değişimdir. Sütteki laktoz şekeri, bakteriler tarafından laktik aside dönüştürülür. Bu sayede sütün tadı, kokusu ve kıvamı tamamen değişir, yeni bir madde (yoğurt) oluşur. Yoğurdu tekrar süte dönüştüremeyiz.
- B) Üzümden sirke yapılması: Bu da bir kimyasal değişimdir. Üzümdeki şekerler önce alkole, sonra da asetik aside dönüşür. Bu süreçte üzümün kimyasal yapısı tamamen değişir ve sirke gibi yeni bir madde oluşur. Sirkeyi tekrar üzüme dönüştüremeyiz.
- C) Kağıdın buruşturulması: Bu bir fiziksel değişimdir. Kağıdı buruşturduğumuzda sadece şekli değişir. Kağıt hala kağıttır, kimyasal yapısı değişmez. Buruşturulmuş kağıdı açtığımızda yine kağıt olarak kalır. Yeni bir madde oluşmaz.
- D) Yemeğin bozulması: Bu da bir kimyasal değişimdir. Yiyecekler bozulduğunda içindeki maddeler mikroorganizmaların etkisiyle parçalanır ve yeni, istenmeyen maddeler oluşur. Bu yüzden yemeğin tadı, kokusu ve görünümü değişir, hatta sağlığa zararlı hale gelebilir. Bozulan yemeği eski haline getiremeyiz.
Bu durumda, sadece kağıdın buruşturulması olayında maddenin kimyasal yapısı değişmez, sadece görünümü değişir.
Cevap C seçeneğidir.
