Aşağıdakilerden hangisi prokaryot hücrenin özelliklerinden biridir?
A) Çekirdek zarı bulunması
B) Zarlı organellere sahip olması
C) DNA'nın sitoplazmada serbest bulunması
D) Mitokondriye sahip olması
E) Endoplazmik retikuluma sahip olması
Prokaryot hücreler, canlılar dünyasındaki en basit ve en eski hücre tipleridir. Bakteriler ve arkeler bu hücre yapısına sahiptir. Temel özellikleri, gelişmiş hücreler olan ökaryotlardan (bitki, hayvan, mantar, protist hücreleri) farklılık gösterir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Çekirdek zarı bulunması: Bu ifade yanlıştır. Prokaryot hücrelerin en belirgin özelliklerinden biri, genetik materyallerinin (DNA) bir çekirdek zarı ile çevrili olmamasıdır. Gerçek bir çekirdekleri yoktur. Çekirdek zarı, ökaryot hücrelere özgü bir yapıdır.
- B) Zarlı organellere sahip olması: Bu ifade de yanlıştır. Prokaryot hücrelerde mitokondri, endoplazmik retikulum, golgi aygıtı, lizozom, kloroplast gibi zarla çevrili hiçbir organel bulunmaz. Sadece zarla çevrili olmayan ribozomlara sahiptirler.
- C) DNA'nın sitoplazmada serbest bulunması: Bu ifade doğrudur. Prokaryot hücrelerde genetik materyal olan DNA, çekirdek zarı ile çevrili olmadığı için sitoplazma içinde, genellikle nükleoid adı verilen belirli bir bölgede serbest halde bulunur. Bu, prokaryot hücrelerin temel bir ayırt edici özelliğidir.
- D) Mitokondriye sahip olması: Bu ifade yanlıştır. Mitokondri, enerji üretimi (hücresel solunum) yapan, zarla çevrili bir organeldir ve sadece ökaryot hücrelerde bulunur. Prokaryotlar, solunum olaylarını hücre zarının iç yüzeyindeki kıvrımlar (mezozomlar) aracılığıyla gerçekleştirirler.
- E) Endoplazmik retikuluma sahip olması: Bu ifade yanlıştır. Endoplazmik retikulum, protein sentezi ve lipid metabolizmasında görev alan, zarla çevrili bir organeldir ve sadece ökaryot hücrelerde bulunur. Prokaryotlarda bu yapı mevcut değildir.
Yukarıdaki açıklamalara göre, prokaryot hücrelerin temel özelliklerinden biri, DNA'larının sitoplazmada serbest halde bulunmasıdır.
Cevap C seçeneğidir.
