Canlıların ortak özelliklerinden biri olan 'adaptasyon' ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi kesinlikle doğrudur?
A) Adaptasyonlar, canlının yaşamı boyunca kazandığı özelliklerdir.
B) Adaptasyonlar, kalıtsaldır ve nesilden nesile aktarılır.
C) Adaptasyonlar, sadece çevresel faktörlerin etkisiyle ortaya çıkar.
D) Adaptasyonlar, her zaman canlının hayatta kalma şansını artırır.
E) Adaptasyonlar, sadece morfolojik (yapısal) özelliklerle sınırlıdır.
Merhaba sevgili öğrenciler! Adaptasyon konusunu daha iyi anlamanız için bu soruyu adım adım birlikte inceleyelim:
- Adaptasyon Nedir? Adaptasyon, canlıların yaşadıkları çevreye uyum sağlamalarını kolaylaştıran, genetik olarak aktarılan özelliklerdir. Bu özellikler, canlının hayatta kalma ve üreme şansını artırır.
- Seçenek A: "Adaptasyonlar, canlının yaşamı boyunca kazandığı özelliklerdir." Bu ifade kesinlikle doğru değildir. Çünkü yaşam boyunca kazanılan özellikler modifikasyon olarak adlandırılır ve kalıtsal değildir. Adaptasyonlar ise genetik yapıda var olan ve nesilden nesile aktarılan özelliklerdir. Örneğin, bir sporcunun kas geliştirmesi adaptasyon değil, modifikasyondur.
- Seçenek B: "Adaptasyonlar, kalıtsaldır ve nesilden nesile aktarılır." Bu ifade doğrudur. Adaptasyonlar, genler aracılığıyla sonraki nesillere aktarılır ve canlıların bulundukları ortama uyum sağlamasına yardımcı olur. Örneğin, kutup ayılarının beyaz kürkü adaptasyondur ve yavrularına da geçer.
- Seçenek C: "Adaptasyonlar, sadece çevresel faktörlerin etkisiyle ortaya çıkar." Bu ifade yanlıştır. Çevresel faktörler adaptasyonların oluşumunda etkili olsa da, adaptasyonlar genetik varyasyonlar sonucu ortaya çıkar ve doğal seçilim yoluyla kalıcı hale gelir. Yani, adaptasyonlar hem genetik faktörlere hem de çevresel faktörlere bağlıdır.
- Seçenek D: "Adaptasyonlar, her zaman canlının hayatta kalma şansını artırır." Bu ifade kesinlikle doğru değildir. Bir özellik belirli bir ortamda avantaj sağlarken, başka bir ortamda dezavantaj yaratabilir. Ayrıca, adaptasyonlar her zaman mükemmel olmayabilir ve canlının hayatta kalma şansını garanti etmez.
- Seçenek E: "Adaptasyonlar, sadece morfolojik (yapısal) özelliklerle sınırlıdır." Bu ifade yanlıştır. Adaptasyonlar sadece yapısal değil, aynı zamanda fizyolojik (işlevsel) ve davranışsal da olabilir. Örneğin, bir bitkinin kuraklığa dayanıklı olması fizyolojik bir adaptasyondur, kuşların göç etmesi ise davranışsal bir adaptasyondur.
Bu açıklamalar ışığında, adaptasyonların kalıtsal olduğu ve nesilden nesile aktarıldığı bilgisi kesinlikle doğrudur.
Cevap B seçeneğidir.
