Sevgili öğrenciler, bu soruda Milli Mücadele döneminde elde edilen diplomatik başarıları ve bu başarıların dışında kalan durumu ayırt etmemiz isteniyor. Milli Mücadele, sadece cephede kazanılan zaferlerle değil, aynı zamanda uluslararası alanda imzalanan antlaşmalarla da büyük başarılar elde etmiştir. Şimdi seçenekleri tek tek inceleyelim:
- A) Gümrü Antlaşması: Bu antlaşma, 3 Aralık 1920 tarihinde Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Hükümeti ile Ermenistan arasında imzalanmıştır. TBMM Hükümeti'nin uluslararası alanda imzaladığı ilk antlaşma olması nedeniyle büyük bir diplomatik başarıdır. Doğu Cephesi'ni kapatmış ve doğu sınırlarımızı güvence altına almıştır.
- B) Moskova Antlaşması: 16 Mart 1921 tarihinde TBMM Hükümeti ile Sovyet Rusya arasında imzalanmıştır. Bu antlaşma ile kuzey sınırlarımız büyük ölçüde belirlenmiş, Sovyet Rusya TBMM Hükümeti'ni tanımış ve Milli Mücadele'ye siyasi ve askeri destek sözü vermiştir. Bu da önemli bir diplomatik başarıdır.
- C) Ankara Antlaşması: 20 Ekim 1921 tarihinde TBMM Hükümeti ile Fransa arasında imzalanmıştır. Güney Cephesi'ndeki savaşları sona erdirmiş, Fransa TBMM Hükümeti'ni tanımış ve Hatay hariç bugünkü Suriye sınırımız çizilmiştir. Bu da Milli Mücadele'nin önemli diplomatik zaferlerinden biridir.
- D) Lozan Barış Antlaşması: 24 Temmuz 1923 tarihinde Türkiye Cumhuriyeti'nin bağımsızlığını ve egemenliğini uluslararası alanda tescil eden, yeni Türk devletinin tapu senedi niteliğindeki antlaşmadır. Milli Mücadele'nin en büyük diplomatik başarısı ve nihai sonucudur.
- E) Sevr Antlaşması: 10 Ağustos 1920 tarihinde Osmanlı Hükümeti ile İtilaf Devletleri arasında imzalanmıştır. Ancak bu antlaşma, Türk milletinin bağımsızlık ve egemenlik haklarını yok sayan, Osmanlı Devleti'ni parçalamayı hedefleyen ve asla kabul edilmeyen bir dayatmaydı. Milli Mücadele'nin temel amacı Sevr Antlaşması'nı ortadan kaldırmak ve tam bağımsızlığı sağlamaktı. Dolayısıyla Sevr Antlaşması, Milli Mücadele'nin bir diplomatik başarısı değil, tam tersine karşı çıkılan ve geçersiz kılınan bir dayatmadır.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşılacağı üzere, Gümrü, Moskova, Ankara ve Lozan Antlaşmaları Milli Mücadele'nin diplomatik başarılarıyken, Sevr Antlaşması Milli Mücadele'nin ortadan kaldırmayı hedeflediği bir dayatmadır.
Cevap E seçeneğidir.