6. Sınıf Metinler Arası Karşılaştırma Test 3

Yahya Kemal Beyatlı'nın "Sessiz Gemi" şiirindeki "Artık demir almak günü gelmişse zamandan / Meçhule giden bir gemi kalkar bu limandan" dizeleri ile divan edebiyatındaki "fani dünya" ve "ahiret yolculuğu" teması arasında bir ilişki kurulabilir. Bu durum, metinler arası karşılaştırmanın hangi yönünü örneklendirir?

A) Bir metnin başka bir metne gönderme yapması (telmih)
B) Metinlerin aynı edebi akıma ait olması
C) Metinlerin aynı şair tarafından yazılması
D) Metinlerin sadece dil bilgisel özelliklerinin incelenmesi

Merhaba sevgili öğrenciler, bu soruyu adım adım birlikte inceleyelim ve doğru cevaba ulaşalım:

• Öncelikle soruyu anlamak: Soru bizden Yahya Kemal'in "Sessiz Gemi" şiirindeki dizeler ile divan edebiyatındaki "fani dünya" ve "ahiret yolculuğu" teması arasındaki ilişkiyi değerlendirmemizi ve bu durumun metinler arası karşılaştırmanın hangi yönünü gösterdiğini bulmamızı istiyor.
• "Sessiz Gemi" dizelerinin anlamı: "Artık demir almak günü gelmişse zamandan / Meçhule giden bir gemi kalkar bu limandan" dizeleri, ölüm vaktinin geldiğini ve bilinmeyen bir yolculuğa (ahirete) çıkıldığını ifade ediyor. Gemi, bu dizelerde bir sembol olarak kullanılmış ve insanın ölümle birlikte ahirete doğru yaptığı yolculuğu temsil ediyor.
• Divan edebiyatındaki "fani dünya" ve "ahiret yolculuğu" teması: Divan edebiyatında dünya hayatının geçiciliği (fani dünya) ve ölümden sonraki hayata (ahiret yolculuğu) yapılan vurgu sıkça görülür. Bu tema, şairlerin dünya zevklerine bağlı kalmamaları ve ahirete hazırlanmaları gerektiği düşüncesini yansıtır.
• Şimdi seçenekleri değerlendirelim:
  • A) Bir metnin başka bir metne gönderme yapması (telmih): Telmih, bir sözü veya olayı hatırlatma sanatıdır. "Sessiz Gemi"deki dizeler, divan edebiyatındaki "fani dünya" ve "ahiret yolculuğu" temasına gönderme yaparak, okuyucunun zihninde bu kavramları canlandırıyor. Bu nedenle A seçeneği doğru olabilir.
  • B) Metinlerin aynı edebi akıma ait olması: Yahya Kemal, modern Türk edebiyatı şairidir. Divan edebiyatı ise çok daha eski bir dönemde ortaya çıkmıştır. Dolayısıyla metinlerin aynı edebi akıma ait olması söz konusu değildir.
  • C) Metinlerin aynı şair tarafından yazılması: Soru zaten iki farklı metinden bahsediyor (Yahya Kemal'in şiiri ve divan edebiyatı). Bu nedenle metinlerin aynı şair tarafından yazılması mümkün değil.
  • D) Metinlerin sadece dil bilgisel özelliklerinin incelenmesi: Soru, metinlerin anlamları ve temaları arasındaki ilişkiyi sorguluyor. Dil bilgisel özelliklerin incelenmesi bu sorunun kapsamı dışında kalıyor.
• Sonuç: "Sessiz Gemi" şiirindeki dizeler, divan edebiyatındaki "fani dünya" ve "ahiret yolculuğu" temasına gönderme yaparak, metinler arası bir ilişki kuruyor. Bu durum, metnin başka bir metne gönderme yapması yani telmih sanatını örneklendiriyor.

Cevap A seçeneğidir.