Canlılar için hayati öneme sahip olan su ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A) İyi bir çözücüdür.
B) Vücut sıcaklığının düzenlenmesinde rol oynar.
C) Enzimatik reaksiyonların gerçekleşmesi için ortam sağlar.
D) Fotosentezde hammadde olarak kullanılmaz.
E) Atık maddelerin seyreltilerek atılmasını kolaylaştırır.
Sevgili öğrenciler, canlılar için suyun ne kadar hayati bir öneme sahip olduğunu hepimiz biliyoruz. Şimdi suyun özellikleriyle ilgili verilen ifadeleri tek tek inceleyelim ve hangisinin yanlış olduğunu bulalım.
- A) İyi bir çözücüdür. Bu ifade doğrudur. Su, polar yapısı sayesinde birçok maddeyi çözebilen "evrensel çözücü" olarak bilinir. Vücudumuzdaki besin maddelerinin ve atıkların taşınmasında bu özelliği büyük rol oynar.
- B) Vücut sıcaklığının düzenlenmesinde rol oynar. Bu ifade de doğrudur. Suyun yüksek özgül ısısı ve buharlaşma ısısı sayesinde, vücut sıcaklığımız ani değişimlere karşı korunur. Terleme yoluyla vücut ısısının düşürülmesi buna güzel bir örnektir.
- C) Enzimatik reaksiyonların gerçekleşmesi için ortam sağlar. Kesinlikle doğrudur. Canlılardaki tüm biyokimyasal reaksiyonlar, özellikle enzimlerin katalizlediği tepkimeler, sulu bir ortamda gerçekleşir. Su, enzimlerin doğru şekilde çalışması için gerekli ortamı sağlar.
- D) Fotosentezde hammadde olarak kullanılmaz. İşte bu ifade yanlıştır. Fotosentez, bitkilerin güneş enerjisini kullanarak besin üretme sürecidir ve temel denklemi şöyledir: $6CO_2 + 6H_2O \rightarrow C_6H_{12}O_6 + 6O_2$. Gördüğünüz gibi, su ($H_2O$) karbondioksit ile birlikte fotosentezin olmazsa olmaz hammaddelerinden biridir. Fotosentezde parçalanarak atmosfere verilen oksijenin kaynağını oluşturur.
- E) Atık maddelerin seyreltilerek atılmasını kolaylaştırır. Bu ifade de doğrudur. Vücudumuzda oluşan üre gibi zararlı atık maddeler, su içinde çözünerek seyreltilir ve idrar yoluyla vücuttan kolayca atılır. Su, böbreklerin düzgün çalışması için hayati öneme sahiptir.
Yukarıdaki açıklamalardan da anlaşıldığı gibi, su fotosentezde hammadde olarak kullanılır. Dolayısıyla "Fotosentezde hammadde olarak kullanılmaz" ifadesi yanlıştır.
Cevap D seçeneğidir.
