8. sınıf fen bilimleri 2. dönem 2. yazılı 5. senaryo Test 2

Yüklü bir cam çubuk, yüklü bir ebonit çubuğa yaklaştırıldığında birbirlerini çektikleri gözlemleniyor. Buna göre, bu cisimlerin yük durumları ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi kesinlikle doğrudur?

A) Cam çubuk pozitif, ebonit çubuk negatiftir.

B) Her iki çubuk da negatiftir.

C) Her iki çubuk da pozitiftir.

D) Çubuklardan biri pozitif, diğeri negatiftir.

Sevgili öğrenciler, bu soruyu çözmek için elektrik yüklerinin temel etkileşim kurallarını hatırlamamız gerekiyor. Adım adım ilerleyelim:

• Elektrik Yüklerinin Etkileşim Kuralları:

  Elektrik yükleri arasında iki temel etkileşim vardır:

  1. Aynı cins elektrik yükleri (yani, iki pozitif yük veya iki negatif yük) birbirini iter.

  2. Zıt cins elektrik yükleri (yani, bir pozitif yük ve bir negatif yük) birbirini çeker.

• Verilen Durumun Analizi:

  Soru bize yüklü bir cam çubuk ile yüklü bir ebonit çubuğun birbirine yaklaştırıldığında birbirlerini çektiklerini gözlemlediğimizi söylüyor.

  Buradaki anahtar bilgi, her iki çubuğun da "yüklü" olması ve birbirlerini "çekmeleri"dir.

• Çekme Olayının Yorumlanması:

  Yukarıdaki etkileşim kurallarına göre, iki yüklü cisim birbirini çekiyorsa, bu onların elektrik yüklerinin kesinlikle zıt cins olduğu anlamına gelir.

  Yani, eğer cam çubuk pozitif yüklüyse, ebonit çubuk kesinlikle negatif yüklü olmalıdır. Ya da tam tersi, eğer cam çubuk negatif yüklüyse, ebonit çubuk kesinlikle pozitif yüklü olmalıdır.

• Seçeneklerin Değerlendirilmesi:

  Şimdi seçenekleri bu bilgi ışığında inceleyelim:

  A) Cam çubuk pozitif, ebonit çubuk negatiftir. Bu, iki çubuğun birbirini çekmesini sağlayan olası bir durumdur. Genellikle cam çubuk sürtünme ile pozitif, ebonit çubuk ise negatif yüklenir. Ancak, soruda bu bilgi verilmediği için ve sadece "yüklü" oldukları belirtildiği için, bu durum bir olasılıktır ama "kesinlikle doğrudur" diyemeyiz. Belki cam çubuk negatif, ebonit çubuk pozitiftir. Sadece çekme gözlemine dayanarak kesin bir yargıya varamayız.

  B) Her iki çubuk da negatiftir. Eğer her iki çubuk da negatif olsaydı, aynı cins yüke sahip oldukları için birbirlerini iterlerdi. Oysa gözlemimiz çekme yönündedir. Bu nedenle bu seçenek yanlıştır.

  C) Her iki çubuk da pozitiftir. Eğer her iki çubuk da pozitif olsaydı, aynı cins yüke sahip oldukları için birbirlerini iterlerdi. Oysa gözlemimiz çekme yönündedir. Bu nedenle bu seçenek de yanlıştır.

  D) Çubuklardan biri pozitif, diğeri negatiftir. Bu ifade, iki yüklü cismin birbirini çekmesi için kesinlikle gerekli olan durumu tanımlar. Hangi çubuğun pozitif, hangisinin negatif olduğu önemli değildir; önemli olan yüklerinin zıt işaretli olmasıdır. Bu durum, çekme gözlemiyle tamamen uyumludur ve kesinlikle doğrudur.

Sonuç olarak, iki yüklü cisim birbirini çekiyorsa, yükleri kesinlikle zıt işaretli olmalıdır.

Cevap D seçeneğidir.